Erciyes University - Info Package

Dersin Adı	Dersin Seviyesi	Dersin Kodu	Dersin Tipi	Dersin Dönemi	Yerel Kredi	AKTS Kredisi	Ders Bilgileri
İLERİ TOPRAK KİMYASI	Birinci Düzey	TO 521		1	7.50	7.50	Yazdır

Dersin Tanımı

Ön Koşul Dersleri
Eğitimin Dili	Türkçe
Koordinatör	PROF. DR. OSMAN SÖNMEZ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı	PROF. DR. OSMAN SÖNMEZ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli	Ders haftalık slayt sunumları ve gerekli durumlarda tahta kullanılarak haftada 3 saat olmak üzere sözlü sunum şekilde yapılacaktır.
Dersin Amacı	Öğrencilerin elementlerin toprakta dağılımları, minerallerin çözünürlülüğü, aşınma ve ayrişma mekanizmaları, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler konusunda bilgilendirilmesi.
Dersin Tanımı	Elementlerin toprakta dağılımları, minerallerin çözünürlülüğü, aşınma ve ayrişma mekanizmaları, Jakson – Sherman aşınma indexi, toprak organik maddesi ve fraksiyonları, toprak çözeltisi, çözünebilir kompleksler ve kimyasal içeriği, elementlerin alınabilirliği ve hareketliliği, toprak asitliliği, aktif ve pasif asitlilik ve belirlenmeleri, Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler.

Dersin İçeriği

1	İleri toprak kimyasına giriş
2	Elementlerin toprakta dağılımları, minerallerin çözünürlülüğü, aşınma ve ayrişma mekanizmaları, Jakson – Sherman aşınma indexi
3	Elementlerin toprakta dağılımları, minerallerin çözünürlülüğü, aşınma ve ayrişma mekanizmaları, Jakson – Sherman aşınma indexi (Cont.)
4	Elementlerin toprakta dağılımları, minerallerin çözünürlülüğü, aşınma ve ayrişma mekanizmaları, Jakson – Sherman aşınma indexi (Cont.)
5	toprak organik maddesi ve fraksiyonları, toprak çözeltisi, çözünebilir kompleksler ve kimyasal içeriği
6	toprak organik maddesi ve fraksiyonları, toprak çözeltisi, çözünebilir kompleksler ve kimyasal içeriği (Cont.)
7	elementlerin alınabilirliği ve hareketliliği, toprak asitliliği, aktif ve pasif asitlilik ve belirlenmeleri
8	elementlerin alınabilirliği ve hareketliliği, toprak asitliliği, aktif ve pasif asitlilik ve belirlenmeleri (Cont.)
9	Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler
10	Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler (Cont.)
11	Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler (Cont.)
12	Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler (Cont.)
13	Aliminyum kimyası, tuzluluk ve etki eden faktörler, gerekli ve toksik elementler, bio-yarayışlılık, elektrik iletkenlik, redoks potansiyelleri, pH ve pE ölçümleri, ve pH-pE ilişkileri, adsorpsiyon ve adsorpsiyon ölçümleri, metal katyon, ve anyon adsorpsiyonu, kimyasal bağlanma ve sorpsiyon izotermler, pestisitler ve herbisitler ve çevre ile olan ilişkiler (Cont.)
14	Toprak kimyası ve çevre ilişkilerinin incelenmesi
15
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları

1	Toprağın kimyasal bileşenlerini (mineral, organik madde, toprak çözeltisi, gaz fazı) tanımlar ve aralarındaki ilişkileri açıklar.
2	Toprak reaksiyonunu (pH) ve pH’ı etkileyen faktörleri açıklar; pH’ın besin elementi yarayışlılığına etkisini yorumlar.
3	Elementlerin hareketi sonucunda hangi elementlerin yıkanmaya maruz kalacağı ve hangilerinin toprakta immobil (hareketsiz) kalacakları ve dolayısıyla hangi elementlerin su ve toprak kirliliğine katkısı olabileceği konularında fikir yürütebilecekler.
4	Toprak tamponlama kapasitesini ve tamponlama mekanizmalarını (karbonat, kil, organik madde) açıklar ve örneklerle değerlendirir.
5	Katyon değişim kapasitesi (KDK/CEC), değişebilir katyonlar ve baz doygunluğu kavramlarını hesaplar ve sonuçları yorumlar.
6	Toprak çözeltisi kimyasını (iyonik güç, aktivite, kompleksleşme) açıklar; temel denge kavramlarını uygular.
7	Adsorpsiyon–desorpsiyon süreçlerini ve yüzey kimyası prensiplerini (kil mineralleri, oksitler, organik kolloidler) açıklar.
8	Toprak organik maddesinin (humus fraksiyonları) kimyasal rolünü; şelatlama, agregasyon ve besin döngüsü üzerindeki etkisini açıklar.
9	Ağır metallerin ve kirleticilerin topraktaki davranışını (çözünürlük, bağlanma, taşınım, biyoyarayışlılık) değerlendirir ve risk yaklaşımı kurar.
10	Toprak analiz sonuçlarını (pH, EC, kireç, KDK, organik madde, yarayışlı P ve mikro elementler vb.) yorumlar; gübreleme/ıslah açısından çıkarım yapar.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi

1	Alanıyla ilgili temel kavramları ve ilkeleri bilir.
2	Alanındaki içerik üretim süreçlerini bilir.
3	Alanıyla ilgili teknolojik gelişmeleri takip eder; mevcut teknolojileri kullanabilir.
4	Alanıyla ilgili mesleki sorunları saptama, yorumlama ve çözme becerisine sahiptir.
5	İletişim alanının tarihsel gelişim sürecini bilir.
6	Ekip çalışmasına uyum sağlamaya ve zaman sınırlılığı içinde üretim yapmaya yetkindir.
7	Mesleki etik ilkelerini bilir ve uygular.
8	Temel düzeyde sosyal bilimler formasyonuna sahiptir.
9	İş hayatındaki uygulamalar hakkında bilgi ve deneyim sahibidir; girişimci ve yenilikçi yaklaşım bilinciyle davranır.
10	Toplumsal sorunlara karşı farkındalık sahibidir; bu sorunların iletişim alanıyla bağını kurar.
11	İş sağlığı ve güvenliği konusunda alanıyla ilgili bilgiyi kendi alanında uygular.
12	En az bir yabancı dilde sözlü ve yazılı etkin iletişim kurma becerisine sahiptir.
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü

	Sayısı	Süresi (saat)	Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim	14	1	14
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme)	14	2	28
Ödevler	14	2	28
Sunum / Seminer hazırlama	14	3	42
Kısa sınavlar	7	1	7
Ara sınavlara hazırlık	14	1	14
Ara sınavlar	1	1	1
Proje (Yarıyıl ödevi)	0	0	0
Laboratuvar	0	0	0
Arazi çalışması	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık	14	2	28
Yarıyıl sonu sınavı	1	1	1
Araştırma	14	2	28
Toplam iş yükü			191
AKTS			7.50

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler

Yarıyıl içi değerlendirme	Sayısı	Katkı Yüzdesi
Ara sınav	1	30
Kısa sınav	0	0
Ödev	14	20
Yarıyıl içi toplam		50
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı		50
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı		50
Genel toplam		100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri

Ders kitabı	1.Environmental Chemistry of Soils, M.B. McBride, Oxford University Press, New York, 1994. 2.Soil Chemistry, H. Bohn, B. McNeal, and G. O’Connor, John Wiley & Sons Yayınları, New York, 1985
Yardımcı Kaynaklar	3-Chemical Equilibria in Soil, W.L. Lindsay, John Wiley & Sons Yayınları, New York, 1979.

Ders İle İlgili Dosyalar

DBP Hakkında

Ders Hakkında

Bölüm Hakkında