Erciyes University - Info Package

Dersin Adı	Dersin Seviyesi	Dersin Kodu	Dersin Tipi	Dersin Dönemi	Yerel Kredi	AKTS Kredisi	Ders Bilgileri
UÇUŞ MEKANİĞİ UYGULAMALARI	Birinci Düzey	UMD 617		1	7.50	7.50	Yazdır

Dersin Tanımı

Ön Koşul Dersleri	-
Eğitimin Dili	Türkçe
Koordinatör	PROF. DR. TUĞRUL OKTAY
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı	-
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı	-
Dersin Veriliş Şekli	-
Dersin Amacı	Uçuş mekaniğinin ileri düzey teorik temellerini kullanarak sabit ve döner kanatlı hava araçlarının performans, denge, kontrol ve dinamik davranışlarını analitik, sayısal ve deneysel yöntemlerle inceleyebilen; araştırma ve tasarım yetkinliği kazanmış uzmanlar yetiştirmektir.
Dersin Tanımı	Hava araçlarının uçuş mekaniğine ilişkin ileri düzey teorik yaklaşımlarını, uçuş performansı, statik ve dinamik kararlılık, kontrol sistemleri, uçuş dinamiği modelleme, simülasyon teknikleri ve güncel araştırma uygulamalarını kapsar.

Dersin İçeriği

1	Uçuş mekaniğinin ileri düzey matematiksel temelleri, referans koordinat sistemleri, altı serbestlik dereceli (6-DOF) hareket denklemlerinin türetilmesi ve modelleme yaklaşımları.
2	Atmosfer modelleri ve aerodinamik kuvvetlerin modellenmesi, standart atmosfer, rüzgâr etkileri, yer etkisi (ground effect), aerodinamik katsayıların deneysel ve sayısal yöntemlerle belirlenmesi.
3	Sabit kanatlı hava araçlarında performans analizi, kalkış, tırmanış, seyir, alçalma, manevra, iniş performansı ve enerji-manevra (Energy-Maneuverability) teorisi.
4	Statik kararlılık analizi, boylamsal, yanal ve yönelme kararlılığı; trim analizi, ağırlık merkezi değişiminin ve kontrol yüzeylerinin kararlılık üzerindeki etkileri.
5	Dinamik kararlılık ve doğal hareket modları, kısa periyot, phugoid, Dutch Roll, spiral ve roll subsidence hareketlerinin analitik ve sayısal incelenmesi.
6	Doğrusal ve doğrusal olmayan uçuş dinamiği modelleri, lineerleştirme teknikleri, durum uzayı (State-Space) gösterimi, özdeğer (Eigenvalue) analizi ve sistem davranışının değerlendirilmesi.
7	Uçuş kontrol türevlerinin belirlenmesi, aerodinamik türevlerin teorik hesaplanması, CFD, rüzgâr tüneli ve uçuş testlerinden elde edilen verilerin kullanılması.
8	Uçuş simülasyonu ve sayısal modelleme uygulamaları, MATLAB/Simulink, FlightGear veya benzeri platformlarda 6-DOF uçuş simülasyonlarının oluşturulması ve doğrulanması.
9	Modern uçuş kontrol sistemleri, PID, LQR, optimal kontrol, robust kontrol ve model kestirimli kontrol (MPC) yöntemlerinin uçuş mekaniğine uygulanması.
10	İnsansız hava araçlarında uçuş mekaniği uygulamaları, otonom uçuş, rota planlama, kontrol algoritmaları, çok rotorlu ve sabit kanatlı İHA''ların dinamik modelleri.
11	Yüksek hücum açısı uçuşları ve doğrusal olmayan aerodinamik etkiler, stall, spin, post-stall davranışı, akış ayrılması ve girdap etkileşimlerinin uçuş dinamiğine etkileri.
12	Aeroelastisite ve aeroelastik kararlılık, flutter, divergence, kontrol yüzeyi terslenmesi, yapı-akışkan etkileşimi (FSI) ve titreşim analizleri.
13	Deneysel uçuş mekaniği ve uçuş testleri, uçuş testi planlaması, veri toplama sistemleri, sistem tanımlama (System Identification), uçuş verilerinin işlenmesi ve model doğrulama teknikleri.
14	Güncel araştırma konuları ve mühendislik uygulamaları, elektrikli ve hibrit hava araçları, eVTOL sistemleri, yüksek hızlı hava araçları, yapay zekâ destekli uçuş kontrolü, dijital ikiz (Digital Twin) uygulamaları, literatür sunumları ve dönem projelerinin değerlendirilmesi.
15	-
16	-
17	-
18	-
19	-
20	-

Dersin Öğrenme Çıktıları

1	Uçuş mekaniğinin temel ve ileri düzey prensiplerini kullanarak sabit ve döner kanatlı hava araçlarının doğrusal ve doğrusal olmayan hareket denklemlerini oluşturur, analiz eder ve farklı uçuş koşulları için yorumlar.
2	Hava araçlarının performans, statik ve dinamik kararlılık ile kontrol karakteristiklerini gelişmiş analitik, sayısal ve deneysel yöntemler kullanarak değerlendirir; elde edilen sonuçları mühendislik tasarım kriterleri doğrultusunda yorumlar.
3	Altı serbestlik dereceli (6-DOF) uçuş dinamiği modellerini geliştirir, doğrular ve farklı görev profilleri ile operasyonel senaryolar altında simülasyonlarını gerçekleştirerek sistem davranışını analiz eder.
4	İleri uçuş kontrol yöntemlerini (PID, LQR, optimal kontrol, robust kontrol, model kestirimli kontrol vb.) hava araçlarına uygular, kontrol sistemi performansını değerlendirir ve uygun kontrol stratejileri geliştirir.
5	Hesaplamalı akışkanlar dinamiği (CFD), rüzgâr tüneli deneyleri ve uçuş testi verilerini kullanarak aerodinamik katsayıları ve uçuş kontrol türevlerini belirler; farklı veri kaynaklarını karşılaştırarak model doğrulaması gerçekleştirir.
6	Aeroelastisite, atmosferik bozucular, türbülans, yüksek hücum açısı ve stall gibi karmaşık uçuş olaylarının hava aracının performansı ve uçuş emniyeti üzerindeki etkilerini analiz eder ve çözüm önerileri geliştirir.
7	İnsansız hava araçları, eVTOL sistemleri ve yeni nesil hava platformlarının uçuş mekaniği problemlerini modelleyerek otonom uçuş, görev planlama ve kontrol algoritmalarına yönelik mühendislik çözümleri geliştirir.
8	Uçuş mekaniği alanındaki güncel bilimsel literatürü eleştirel bakış açısıyla değerlendirir, araştırma boşluklarını belirler ve özgün araştırma problemleri tanımlayarak bilimsel katkı sağlayacak çalışmalar planlar.
9	Uçuş mekaniği ile ilişkili disiplinler arası mühendislik problemlerini (aerodinamik, kontrol, yapısal analiz, itki sistemleri ve optimizasyon) bütünleşik bir yaklaşımla çözümleyerek yenilikçi tasarım ve analiz yöntemleri geliştirir.
10	Uçuş mekaniği alanında bağımsız araştırma yürütebilecek yetkinliğe ulaşır; elde ettiği bilimsel sonuçları ulusal ve uluslararası etik kurallar çerçevesinde raporlar, akademik yayınlara dönüştürür ve bilimsel platformlarda etkin biçimde sunar.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi

1	PÇ1 Matematik, fen bilimleri, temel mühendislik ve bilgisayarla hesaplama gibi konularda yeterli bilgi birikimi.
2	PÇ2 İnşaat Mühendisliği disiplinine özgü konularda yeterli bilgi birikimi.
3	PÇ3 Edinilen teorik, temel ve uzmanlık bilgilerini, modern mühendislik ve bilişim teknolojilerini kullanarak karmaşık bir mühendislik probleminin çözümünde etkin bir şekilde birleştirme ve uygulama becerisi.
4	PÇ4 Karmaşık mühendislik problemlerini tanımlama, formüle etme ve çözme becerisi.
5	PÇ5 Karmaşık mühendislik problemlerinde uygun analiz ve modelleme yöntemlerini seçme ve uygulama becerisi.
6	PÇ6 Karmaşık bir sistemi, süreci, cihazı veya ürünü gerçekçi kısıtlar ve koşullar altında, belirli gereksinimleri karşılayacak şekilde yaratıcı çözümler tasarlama becerisi.
7	PÇ7 Modern tasarım yöntemlerini uygulama becerisi ve Gerçekçi inşaat ve işletme kısıtlarıyla uyumlu; ekonomik, çevresel ve sürdürülebilir çözümler üretme.
8	PÇ8 Mühendislik uygulamalarında karşılaşılan karmaşık problemlerin analizi ve çözümü için gerekli olan modern teknik ve araçları seçme ve kullanma becerisi.
9	PÇ9 Bilişim teknolojilerini etkin bir şekilde kullanma becerisi.
10	PÇ10 Karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney düzeneklerini tasarlama becerisi.
11	PÇ11 Karmaşık mühendislik problemlerinin veya disipline özgü araştırma konularının incelenmesi için deney düzeneklerini uygulama becerisi.
12	PÇ12 Literatür taraması yaparak en güncel standartlar, yönetmelikler ve akademik makaleleri yorumlama becerisi.
13	PÇ13 Deneysel veya sayısal sonuçları istatistiksel yöntemlerle analiz ederek mühendislik yorumları geliştirme becerisi.
14	PÇ14 Sürdürülebilir kalkınma ilkeleri doğrultusunda karbon ayak izini minimize eden malzeme ve teknik çözümler geliştirme becerisi.
15	PÇ15 Altyapı projelerinin toplum sağlığı ve güvenliğine etkilerini risk analizleriyle değerlendirme becerisi.
16	PÇ16 Yasal ve etik sorumluluklar çerçevesinde inşaat atıkları yönetimi ve çevre koruma stratejileri tasarlama becerisi.
17	PÇ17 Mesleki Sorumluluk ve Yasalara tam Uyum göstermesi.
18	PÇ18 Kamu Güvenliği ve Çevre Koruma İlkelerine ilişkin stratejiler geliştirmesi.
19	PÇ19 Şeffaflık ve Çıkar Çatışmalarından Kaçınma.
20	PÇ20 Eşitlikçi ve Kapsayıcı Yaklaşım içeren çalışma ortamını oluşturması.
21	PÇ21 Akademik Dürüstlük ve Bilimsel Sorumluluk bilincini pekiştirmesi.
22	PÇ22 Şantiye yönetimi, mimarlık, elektrik ve makine disiplinleriyle koordineli çalışma.
23	PÇ23 Proje lideri veya ekip üyesi olarak görev dağılımı, zaman yönetimi ve çatışma çözme becerileri.
24	PÇ24 Yapısal analiz raporları, geoteknik etüt raporları ve teknik şartnameleri kapsamlı, anlaşılır biçimde yazma.
25	PÇ25 Yüklenici, müşteri ve kamuyla teknik sunumlar yaparak proje gereksinimlerini ve riskleri net ifade etme.
26	PÇ26 Zaman, maliyet ve iş gücü tahminleri yaparak kritik yol analizine dayalı proje programı oluşturma.
27	PÇ27 Kaynak planlaması, bütçe kontrolü ve tedarikçi yönetimi ile ekonomik uygulanabilirlik sağlama.
28	PÇ28 Risk yönetimi, kalite kontrol ve iş sağlığı – güvenliği prosedürlerini proje boyunca takip etme.
29	PÇ29 Yeni yapı malzemeleri, akıllı inşaat teknolojileri ve yönetmelik güncellemelerini öğrenme.
30	PÇ30 Mesleki seminer, sertifika programları ve lisans eğitimleriyle uzmanlık alanlarını derinleştirme.
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü

	Sayısı	Süresi (saat)	Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim	0	0	0
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme)	14	4	56
Ödevler	0	0	0
Sunum / Seminer hazırlama	0	0	0
Kısa sınavlar	0	0	0
Ara sınavlara hazırlık	14	3	42
Ara sınavlar	1	10	10
Proje (Yarıyıl ödevi)	2	10	20
Laboratuvar	0	0	0
Arazi çalışması	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavı	0	0	0
Araştırma	14	4	56
Toplam iş yükü			184
AKTS			7.50

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler

Yarıyıl içi değerlendirme	Sayısı	Katkı Yüzdesi
Ara sınav	0	0
Kısa sınav	0	0
Ödev	0	0
Yarıyıl içi toplam		0
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı		0
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı		100
Genel toplam		100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri

Ders kitabı	-
Yardımcı Kaynaklar	-

Ders İle İlgili Dosyalar

	İndir

DBP Hakkında

Ders Hakkında

Bölüm Hakkında