Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
RUS EDEBİYATINDA KÜÇÜK TÜRLER İkinci Düzey RDE 545 Seçmeli 1 7.00 7.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Yok
Eğitimin Dili Türkçe ve Rusça (Metinler Rusça aslından okunacaktır.)
Koordinatör PROF. DR. SEVİNÇ ÜÇGÜL
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı PROF. DR. SEVİNÇ ÜÇGÜL
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilerin Rus edebiyatında küçük nesir türlerini tarihsel ve kültürel açılardan analiz etme becerisi kazanmalarını sağlamaktır. Derste özellikle küçük nesrin biçim ve içerik bakımından Sovyet, post-Sovyet ve dijital dönemlerde geçirdiği değişim üzerinde durulacaktır. Öğrenciler klasik ve çağdaş metinlerle tanışacak, farklı tür modellerini karşılaştırmayı, edebî teknikleri ve metinlerdeki felsefi fikirleri analiz etmeyi öğreneceklerdir.
Dersin Tanımı Bu ders, Rus edebiyatında küçük nesir türlerinin (öykü, hikâye, nüvel, deneme, minyatür ve diğer kısa anlatı türleri) XIX. yüzyıldan XXI. yüzyıla kadar olan gelişimini incelemeye yöneliktir. Dersin merkezinde küçük nesrin tür özellikleri, tarihsel gelişimi ve edebiyat süreci içindeki yeri yer almaktadır. Ders, tarihsel-edebî ardışıklık ilkesi üzerine kurulmuştur: Puşkin ve Gogol’den başlayarak Çehov, Zoşçenko, Şolohov, Şukşin ve çağdaş yazarlara kadar uzanan bir çizgide küçük nesrin dönüşümü incelenecektir.

Dersin İçeriği
1 Puşkin ve Gogol XIX. yüzyıl küçük nesrinin erken örnekleri. Novella yapısı, grotesk, “küçük insan” teması ve anlatıcının rolü. Metinler: Puşkin İstasyon Bekçisi (Станционный смотритель), Gogol Burun (Нос)
2 Turgenyev Hikâyenin gelişimi ve psikolojik anlatım. Sosyal çatışma, doğa tasviri ve halk teması. Metinler: Turgenyev Бирюк, Муму
3 Çehov Çehov’un yeniliği: alt metin, açık son, anlık anlatım tekniği. Metinler: Çehov Человек в футляре, Дама с собачкой
4 1920–1930’lar: Hiciv ve Felsefe Devrim sonrası dönemde tür yenilikleri. Mizah ve trajedi, sosyal eleştiri, yeni kahraman tipleri. Metinler: Zoşçenko Аристократка, Platonov Юшка
5 Savaş Nesri I. Savaş nesrinin özellikleri: belgesellik, bireyin kaderi, kahramanlık ve trajedi. Metinler: M. Şolohov —«Судьба человека ( “İnsanın Kaderi”), K. Paustovski — Снег» (Kar), «Стальное колечко” (Çelik Yüzük), Viktor Nekrasov «В окопах Сталинграда» (Stalingrad Siperlerinde). II. Rus küçük nesrinde savaş ve hafıza. XX–XXI. yüzyıl Rus edebiyatında savaş temasının gelişimini incelemek. Hafıza, kişisel deneyim, travma, savaş sırasında ve savaş sonrasında insanın kaderi. Savaşın belgesel ve edebî anlatım biçimleri. Metinler: Z. Prilepin «Грех» (Günah), «Сержант»” (Çavuş).
6 Don çözümü (Ottepel) Dönemi 1950 sonrası küçük nesirde değişim. Gündelik hayat, çocuk bakışı ve yeni duyarlılık. Metinler: Nagibin— «Вечерний гость»; Yu. Kazakov «Тихое утро», «Во сне ты горько плакал»; F. İskander «Детство Чика»; Dragunski «Он живой и светится».
7 Köy Nesri “Derevenskaya proza”nın tür özellikleri. Folklor, dil, mizah ve ahlaki çatışmalar. Metinler: Şukşin – Срезал ve Микроскоп
8 XX. yüzyılın ikinci yarısında kadın nesri Psikolojik anlatım, aile krizi, kadın bakış açısı. Metinler: Petruşevskaya Новая Робинзонада, Tolstaya Соня
9 Ara Sınav
10 Makanin Post-Sovyet dönem Rus küçük nesri 1990 sonrası Rus edebiyatında küçük nesir türünde görülen tematik ve estetik değişimleri incelemek; Sovyet sisteminin dağılması, yalnızlık, yeni toplumsal gerçeklik ve bireyin içsel krizi temalarını analiz etmek. Post-Sovyet novella: felsefi boyut, insan ve iktidar, yeni “gereksiz insan” tipi. Metinler: Vladimir Makanin: Ключарев и Алимушкин, Антилидер, Нас окликают, Жёлтые горы
11 Prilepin ve “Yeni Savaş Nesri” Savaş anlatısının dönüşümü: belgesellik, otobiyografik anlatım ve kuşak deneyimi. Metinler: Prilepin Грех ve Сержант
12 Uliçkaya ve Vodolazkin Aile, hafıza, gelenek, deneme ve hikâye türlerinin birleşimi. Metinler: Uliçkaya Девочки, Vodolazkin Совсем другое время, Русский акцент, Четвертый признак настоящей любви
13 Deneysel Nesir Türle oyun, absürd, geleneksel anlatının parçalanması. Metinler: Sorokin Вызов к директору, День русского едока, Concretные. Çağdaş Kısa Nesir ve Dijital Çağ XXI. yüzyılda türlerin dönüşümü: internet edebiyatı, mikro türler ve yeni okur. Metinler: Snegirev – Как мы бомбили Америку; Alla Gorbunova – Конец света, моя любовь; çevrim içi mikro öyküler
14 15. Hafta – Genel Değerlendirme ve Sonuç Genel değerlendirme: XIX–XXI. yüzyıllar arasında Rus edebiyatında küçük nesir türlerinin evrimi. Hikâye, novella, oçerk, deneme ve minyatür türlerinin karşılaştırılması.Küçük nesir türlerinin tarihsel gelişimi ve türlerin dönüşümü üzerine genel değerlendirme.Minyatür, deneme ve oçerk türleri. Küçük nesirde sınır türler. Minyatür, deneme ve oçerk türlerinin özelliklerini incelemek; edebiyat ile gazetecilik arasında yer alan türleri analiz etmek; küçük nesir türlerinin tarihsel gelişimini genel olarak değerlendirmek. Metinler: Çağdaş Rus yazarlarının deneme ve minyatür metinleri.
15 Final
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Küçük nesir türlerinin (öykü, hikâye, nüvel, deneme ve diğer kısa anlatı türleri) özelliklerini ayırt edebilme.
2 XIX–XXI. yüzyıl yazarlarının küçük nesir alanındaki eserlerini tür açısından analiz edebilme.
3 Sovyet, post-Sovyet ve çağdaş dönemde türlerin geçirdiği dönüşümü açıklayabilme.
4 Metin çözümleme ve yorumlama becerisi geliştirme.
5
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Sosyal bilimler, filoloji ve Rus Dili ve Edebiyatı alanlarında ileri düzey kuramsal ve uygulamalı bilgiye sahiptir; bu bilgiyi eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir ve geliştirir.
2 Alanıyla ilgili karmaşık araştırma problemlerini bağımsız olarak tanımlar, yeniden formüle eder ve özgün çözüm önerileri geliştirir.
3 Bilimsel araştırma süreçlerini (problem belirleme, yöntem seçimi, veri toplama ve analiz) ileri düzeyde planlar ve uygular; elde ettiği bulguları akademik ölçütlere uygun biçimde yorumlar.
4 Alanına ilişkin kuramsal ve yöntemsel yaklaşımları karşılaştırır; disiplinlerarası perspektif geliştirerek yeni araştırma açılımları ortaya koyar.
5 Ulusal ve uluslararası akademik yayın, proje ve araştırma ekosistemine etkin biçimde katılır; bilimsel üretim süreçlerinde aktif rol alır.
6 Akademik yazım kurallarına uygun, özgün ve nitelikli bilimsel metinler üretir; çalışmalarını sözlü ve yazılı olarak etkili biçimde sunar.
7 Alanındaki güncel literatürü sistematik biçimde takip eder; yaşam boyu öğrenme ve sürekli akademik gelişim bilinciyle hareket eder.
8 Araştırma ve yayın süreçlerinde etik ilkelere uygun davranır; akademik dürüstlük ve sorumluluk bilinci geliştirir.
9 Alanıyla ilgili özgün bir araştırmayı bağımsız olarak tasarlar, yürütür ve sonuçlandırır.
10 Rusça başta olmak üzere yabancı dil(ler)de akademik kaynakları etkin biçimde kullanır ve bilimsel iletişim kurar.
11 Dijital araştırma araçlarını, veri tabanlarını ve akademik yazılım uygulamalarını (referans yönetimi, metin analizi vb.) etkin biçimde kullanır.
12 Alanına ilişkin veri ve metinleri ileri düzey analiz teknikleriyle inceler; bulguları sistematik ve eleştirel bir biçimde değerlendirir.
13 Akademik tartışmalara aktif katılım gösterir; farklı görüşleri eleştirel bir bakışla analiz eder ve kendi görüşünü temellendirir.
14 Alanıyla ilgili bilgi ve bulguları farklı hedef kitlelere (akademik ve akademi dışı) uygun biçimde aktarır.
15 Bireysel ve ekip çalışmalarında sorumluluk alır; araştırma ve proje süreçlerini planlı ve sürdürülebilir bir şekilde yönetir.
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 0 0 0
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 0 0 0
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 0 0 0
Ara sınavlar 0 0 0
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 0 0 0
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     0
AKTS     0.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 0 0
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   0
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   0
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   0
Genel toplam   0

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Temel Kaynaklar: Ders programında belirtilen edebî metinler. Ders programında yer alan yazarların diğer eserleri. Lotman Yu. M. Struktura hudozhestvennogo teksta. Moskva: Nauka, 1992. Çudakov A. P. Poetika Çehova. Moskva: Sovetskii pisatel, 1971.
Yardımcı Kaynaklar Leyderman N. L., Lipovetski M. N., Sovremennaya russkaya literatura: 1950–1990-e godı. Tom 1–2. Izdatel’skii tsentr «Akademiya». Skoropanova I. S., Russkaya postmodernistskaya literatura. Uçebnoe posobiye. 3-e izd., Moskva: Flinta: Nauka, 2001. Kovtun N. V., Russkaya traditsionalistskaya proza XX–XXI vv.: genezis, mifopoetika, kontekstı. Uçebnoe posobiye. Moskva: Flinta: Nauka, 2017. Ders programında yer alan yazarların diğer eserleri.

Ders İle İlgili Dosyalar