Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
KARADENİZ’İN KUZEYİNDEKİ TÜRK DÜNYASI TARİHİ II İkinci Düzey TAR 5012 Seçmeli 2 7.00 7.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Yok
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DR. ÖĞR. ÜYESİ NEBİL KARADUMAN
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DR. ÖĞR. ÜYESİ NEBİL KARADUMAN
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı Yok
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze
Dersin Amacı Karadeniz’in kuzeyindeki Türk varlığının tarihsel sürekliliğini kavratmak Türk boylarının bölgedeki siyasi teşkilatlanmalarını analiz etmek Türk–Slav, Türk–Bizans ve Türk–Moğol ilişkilerini değerlendirmek Bölgenin Türk dünyası içindeki yerini ve önemini ortaya koymak Öğrencilere tarihsel analiz ve karşılaştırma becerisi kazandırmak
Dersin Tanımı Bu ders, Karadeniz’in kuzeyinde tarih boyunca varlık göstermiş Türk topluluklarının siyasi, sosyal, ekonomik ve kültürel tarihini incelemeyi amaçlar. Erken dönemden başlayarak Orta Çağ’a kadar olan süreçte bölgedeki Türk varlığı (İskitler, Hunlar, Avarlar, Hazarlar vb.) ele alınır. Kıpçaklar, Altın Orda, Kırım Hanlığı ve modern döneme kadar uzanan gelişmeler incelenir.

Dersin İçeriği
1 Giriş ve coğrafya
2 İskitler
3 Hunlar
4 Kavimler Göçü
5 Avarlar
6 Hazarlar
7 Bulgarlar
8 Ara sınav
9 Peçenekler
10 Uzlar ve Kumanlar
11 Bizans ilişkileri
12 Ticaret yolları
13 Kültürel yapı
14 Genel değerlendirme
15 Yarıyıl Sonu Sınavı
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Karadeniz’in kuzeyindeki erken dönem Türk topluluklarını tanımlar
2 Hun, Avar ve Hazar siyasi yapılarının özelliklerini açıklar
3 Bölgedeki Türk–Bizans ve Türk–Slav ilişkilerini analiz eder
4 Kıpçaklar ve Altın Orda Devleti’nin tarihsel rolünü değerlendirir
5 Kırım Hanlığı’nın Osmanlı ile ilişkilerini yorumlar
6 Türk dünyasının kuzey hattındaki kültürel sürekliliği açıklar
7 Tarihsel olayları neden-sonuç ilişkisi içinde analiz eder
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Tarih Bölümü mezunları, alanlarında karşılaştıkları ve öngörülemeyen karmaşık sorunları çözmek için bireysel olarak bağımsız çalışır veya ekip üyesi olarak sorumluluk alır.
2 Tarih Bölümü mezunları, edindikleri ileri düzeydeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri kullanabilirler.
3 Tarih Bölümü mezunları, alanları ile ilgili bilgileri toplar, çözümler, yorumlar ve ilgili kişi, kurum ve kuruluşlarla paylaşır
4 Tarih Bölümü mezunları, alanlarında kazandıkları yeterliliklere dayalı olarak, güncel bilgileri içeren ders materyallerine, uygulamalı araç ve gereçlere, araştırma yöntem ve tekniklerine ve diğer kaynaklarda desteklenen ileri düzeydeki kuramsal ve uygulamalı bilgilere sahiptir.
5 Tarih Bölümü mezunları, bir yabancı dili kullanarak Tarih Bilimi alanında kuramsal ve uygulamalı bilgileri izler ve ilgili alandaki uzman ve uzman olmayan kişi ve kuruluşlarla bu bilgileri paylaşır.
6 Tarih Bölümü mezunları, alanlarının gerektirdiği bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve bilgi teknolojilerini ileri düzeyde kullanır.
7 Tarih Bölümü mezunları, alanı ile ilgili bilgilerin uygulanması sürecinde etik değerleri gözetir.
8 Tarih Bölümü mezunları, alanlarında sosyal, kültürel hakların evrenselliğini destekler, sosyal adalet bilinci kazanır, tarihi ve kültürel mirasa sahip çıkar.
9 Tarih Bölümü mezunları, alanlarında disiplinler arası araştırma ve inceleme yapar.
10 Tarih Bölümü mezunları, alanlarındaki ilgili kişi ve kurumları bilgilendirir ve onlara düşüncelerini aktarır, sorunlarla ilgili çözüm önerilerini kuramsal ve uygulamalı olarak ortaya koyar.
11 Tarih Bölümü mezunları, çeşitli sosyal, kültürel ve sanatsal etkinliklere katılır
12 Tarih Bölümü mezunları, alanlarında edindiği bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirir.
13 Tarih Bölümü mezunları, alanı ile ilgili sorunlara yönelik olarak çözüm önerilerini nicel ve nitel verilerle destekler ve bu verileri ilgili alanda bulunan uzman olan ve olmayan kişi ve kurumlarla çeşitli iletişim araçlarıyla paylaşır
14 Tarih Bölümü mezunları,yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir.
15 Kalite yönetim ve süreçlerine uygun davranır ve katılır
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 13 3 39
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 13 4 52
Ödevler 3 10 30
Sunum / Seminer hazırlama 2 5 10
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 10 10
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 1 25 25
Araştırma 1 10 10
Toplam iş yükü     178
AKTS     7.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Doğu Avrupa Türk Devletleri Tarihi, ed. Osman Karatay, Serkan Acar, Kronik Yay., 2013.; Akdes Nimet Kurat, V-XVIII. yüzyıllarda Karadeniz kuzeyindeki Türk kavimleri ve devletleri, TTK Yay., 2019.
Yardımcı Kaynaklar Türkler Ansiklopedisi; Türk Dünyası El Kitabı, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü; İskitler-Boris Nikolayeviç Grakov (Selenge Yayınları); Attila ve Hunları Ali Ahmetbeyoğlu (Selenge yay.); Hazar İmparatorluğu- Jacques Piatigorsky, Jacques Sapir (Bilge Kültür Sanat); Hazar Yahudi Tarihi – D.M. Dunlop (Selenge Yay.); Hazar Çalışmaları – Peter Golden (Selenge Yay.); Hazar Kağanlığı ve Etrafındaki Dünya -Altay Tayfun Özcan (Kronik Kitap); On Üçüncü Kabile (Arthur Koestler); Türk Halkları Tarihine Giriş -Peter Golden (Karam Yayınları);Stepler İmparatorluğu-Rene Grousset (TTK).

Ders İle İlgili Dosyalar