Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi D.TİPİ AKTS Kredisi Ders Bilgileri
EVCİL HAYVANLARDA SIVI-ELEKTROLİT VE ASİT-BAZ DENGESİ BOZUKLUKLARININ DÜZEL Birinci Düzey VİH 512 1 6.00 6.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Veteriner fakültesi mezunları derse kabul edilecektir.
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör PROF. DR. VEHBİ GÜNEŞ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı PROF. DR. VEHBİ GÜNEŞ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze haftada 3 saat teorik
Dersin Amacı Bu dersin amacı, öğrencilere evcil hayvanlarda sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesi bozukluklarının patofizyolojisini öğretmek; bu bozuklukların klinik ve laboratuvar bulgularına dayanarak doğru şekilde değerlendirilmesini ve uygun tedavi protokollerinin bilimsel temeller ışığında planlanmasını sağlamaktır
Dersin Tanımı Bu ders, evcil hayvanlarda sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesinin fizyolojik temelleri ile bu dengelerin bozulmasına yol açan patolojik durumları ele alır. Klinik pratikte karşılaşılan sıvı, elektrolit ve asit-baz bozukluklarının tanınması, değerlendirilmesi ve uygun tedavi yaklaşımlarının (sıvı tedavisi, elektrolit replasmanı ve asit-baz düzenlenmesi) planlanması ve uygulanması üzerinde durulur.

Dersin İçeriği
1 Sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesine giriş, temel kavramlar
2 Vücut sıvı kompartmanları ve sıvı dağılımı
3 Sıvı-elektrolit dengesinin hormonal ve renal kontrolü
4 Dehidratasyon ve hiperhidrasyon: nedenler ve klinik bulgular
5 Şok ve sıvı tedavisinin temel ilkeleri
6 Sodyum ve klor bozuklukları
7 Potasyum, kalsiyum ve magnezyum bozuklukları
8 Ara sınav / Olgu tartışmaları
9 Asit-baz dengesinin fizyolojisi
10 Metabolik asidoz ve alkaloz
11 Respiratorik asidoz ve alkaloz
12 Kan gazı analizi ve yorumlanması
13 Sıvı tedavisinde kullanılan solüsyonlar
14 Klinik olgularda sıvı-elektrolit ve asit-baz tedavi planları
15 Genel değerlendirme ve ileri düzey olgu analizleri
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Sıvı-elektrolit ve asit-baz dengesinin fizyolojik mekanizmalarını açıklar.
2 Evcil hayvanlarda sıvı kompartmanlarını ve dağılımlarını tanımlar.
3 Dehidratasyon, hiperhidrasyon ve şok durumlarını ayırt eder.
4 Elektrolit bozukluklarının (Na⁺, K⁺, Cl⁻, Ca²⁺ vb.) nedenlerini ve sonuçlarını analiz eder.
5 Asit-baz bozukluklarını (metabolik ve respiratorik asidoz/alkaloz) sınıflandırır.
6 Kan gazı ve laboratuvar verilerini klinik olarak yorumlar.
7 Farklı klinik olgularda uygun sıvı tedavi planı oluşturur.
8 Kristalloid ve kolloid sıvıların kullanım endikasyonlarını karşılaştırır.
9 Tür ve hastalığa özgü sıvı-elektrolit tedavi protokolleri geliştirir.
10 Klinik karar verme sürecinde kanıta dayalı tedavi yaklaşımlarını uygular.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 İnsan bedeninin normal fiziksel ve psikolojik işleyişinin ana basamaklarını bilir.
2 Fiziksel, biyolojik, kültürel ve sosyal çevre faktörlerinin insan sağlığına etkilerini açıklayabilir. Bireyleri çevresiyle bir bütün olarak değerlendirir.
3 Hastalık ve yaralanmaların hücre, doku ve organlarda oluşturduğu yapısal ve fonksiyonel değişiklikleri ve bunların yol açtığı semptom ve bulguları açıklayabilir.
4 Çağdaş hekimlik anlayışına uygun hasta yönetiminin gerektirdiği hekimlik becerilerini (tanı, tedavi, izlem, rehabilitasyon ve acil girişim) bilir ve uygular.
5 Tıbbi uygulamalarını maliyet – etkili yaklaşımlara dayandırır.
6 Sevk edilmesi gereken hastaları seçebilir ve uygun koşullarda sevk edebilir.
7 Birey ve toplum sağlığını korumaya ve geliştirmeye yönelik temel ilkeleri bilir ve uygular.
8 Sağlık hizmetlerinin sunumunda güncel uygulamaları ve hukuki düzenlemeleri bilir.
9 Mevcut düzenlemelere uygun şekilde tıbbi ve adli kayıt tutabilir ve gerekli bildirimleri yapabilir.
10 Mesleğini uygularken hastalar, hasta yakınları, meslektaşları, diğer sağlık çalışanları ve diğer paydaşlarla etkin iletişim kurar.
11 İnsani ve mesleki değerlerle etik ilkelere uygun davranır.
12 Bilgi ve iletişim teknolojilerini etkin biçimde kullanır.
13 Hekimlik mesleğinde yaşam boyu öğrenmenin önemini bilir, farklı kaynaklardan güvenilir bilgiye ulaşabilir ve elde ettiği bilgileri eleştirel yaklaşımla yorumlayabilir.
14 Sağlık hizmetlerinin sunumunda kullanılan alet ve cihazlar hakkında bilgi sahibidir, birinci basamak koşullarında kullanılması beklenen alet ve cihazları kullanabilir.
15 Bilimsel araştırma planlayabilir, verileri toplayabilir, değerlendirebilir, araştırma raporu hazırlayabilir, hazırladığı raporu yurt içi veya yurt dışı bir dergide yayınlayabilir veya bir bilimsel toplantıda sunabilir.
16 Türkçeyi doğru ve etkili biçimde kullanır.
17 En az bir yabancı dili; mesleksel literatürü anlayacak, yorumlayacak ve öğrendiklerini hekimlik uygulamalarına taşıyabilecek düzeyde kullanabilir.
18 Temel yöneticilik ve liderlik becerilerine sahiptir.
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 15 3 45
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 10 3 30
Ödevler 10 3 30
Sunum / Seminer hazırlama 5 3 15
Kısa sınavlar 8 3 24
Ara sınavlara hazırlık 1 2 2
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 1 3 3
Yarıyıl sonu sınavı 1 2 2
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     153
AKTS     6.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Veteriner Acil Klinik, Eser Ofset, Erzurum, Özaydın İ (Ed). 2004.
Yardımcı Kaynaklar Fluid, electrolyte and acid-base disorders in small animal practice. WB Saunders, DiBartola 2006.

Ders İle İlgili Dosyalar