Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
İLERİ OPTİMİZASYON YÖNTEMLERİ-I Birinci Düzey UMD 627 1 7.50 7.50 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri -
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör PROF. DR. SELÇUK ASLAN
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DOÇ. DR. SELÇUK ASLAN
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı -
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze
Dersin Amacı Bu dersi tamamlayan bir öğrenci bir veya daha fazla değişkene sahip matematiksel fonksiyonların maksimizasyonu veya minimizasyonu, ek kısıtların olması durumu dahil, için gerekli yöntemleri öğrenmeli ve uygulayabilmelidir. Öğrenciler bir problemin tipini tanıyabilmeli ve uygun yöntemi seçebilmelidir.
Dersin Tanımı -

Dersin İçeriği
1 Optimizasyon teorisinin temel kavramları, mühendislik tasarımında optimizasyonun rolü, optimizasyon problemlerinin matematiksel modellenmesi.
2 Konveks kümeler, konveks fonksiyonlar, optimallik koşulları, optimum çözümün varlığı ve temel matematiksel özellikler.
3 Kısıtsız optimizasyon yöntemleri; gradyan tabanlı algoritmalar, Newton, Quasi-Newton ve eşlenik gradyan yöntemleri.
4 Kısıtlı optimizasyon problemleri, Lagrange çarpanları yöntemi, Karush-Kuhn-Tucker (KKT) koşulları ve optimallik kriterleri.
5 Doğrusal programlama, Simplex yöntemi, dualite teorisi ve doğrusal optimizasyon problemlerinin mühendislik uygulamaları.
6 Doğrusal olmayan programlama, ceza (Penalty), bariyer (Barrier) ve ardışık karesel programlama (SQP) yöntemleri.
7 Sayısal optimizasyon algoritmaları, yakınsama analizi, algoritma performansının değerlendirilmesi ve hesaplama maliyetleri.
8 Duyarlılık analizi, parametre optimizasyonu, tasarım değişkenlerinin sistem performansına etkilerinin incelenmesi.
9 Çok amaçlı optimizasyon, Pareto optimalitesi, ağırlıklandırma yöntemleri ve mühendislik tasarım problemlerinde uygulamaları.
10 Karma tamsayılı ve ayrık optimizasyon problemleri, kombinatoryal optimizasyon ve uygulama alanları.
11 Büyük ölçekli optimizasyon problemleri, ayrıştırma yöntemleri, seyrek (Sparse) sistemler ve yüksek boyutlu optimizasyon teknikleri.
12 Havacılık ve uzay mühendisliğinde optimizasyon uygulamaları; aerodinamik şekil optimizasyonu, yapısal optimizasyon, uçuş performansı ve görev planlaması.
13 Bilimsel makale incelemeleri, araştırma projelerinin sunumu, güncel optimizasyon yöntemlerinin değerlendirilmesi ve dönem sonu proje sunumları.
14 -
15 -
16 -
17 -
18 -
19 -
20 -

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Optimizasyon teorisinin matematiksel temellerini ileri düzeyde açıklayarak karmaşık mühendislik problemlerini uygun optimizasyon modelleri ile ifade eder.
2 Doğrusal, doğrusal olmayan ve kısıtlı optimizasyon problemlerini analiz eder, uygun çözüm algoritmalarını seçer ve etkin biçimde uygular.
3 Konveks analiz, optimallik koşulları ve KKT teorisini kullanarak optimizasyon problemlerinin çözümünü matematiksel olarak değerlendirir ve yorumlar.
4 Gradyan tabanlı ve ileri sayısal optimizasyon algoritmalarını geliştirir, yakınsama özelliklerini analiz eder ve hesaplama performanslarını karşılaştırır.
5 Çok amaçlı optimizasyon problemlerini Pareto optimalitesi yaklaşımıyla çözerek mühendislik tasarımında farklı performans kriterleri arasında en uygun dengeyi sağlar.
6 Duyarlılık analizi ve parametre optimizasyonu gerçekleştirerek tasarım değişkenlerinin sistem performansına etkilerini değerlendirir ve tasarım iyileştirmeleri önerir.
7 Büyük ölçekli mühendislik optimizasyon problemlerini modern hesaplama araçları ve sayısal yazılımlar kullanarak çözer ve sonuçlarını doğrular.
8 Optimizasyon yöntemlerini havacılık ve uzay mühendisliği uygulamalarına (aerodinamik tasarım, yapısal optimizasyon, uçuş performansı ve kontrol sistemleri) entegre ederek yenilikçi çözümler geliştirir.
9 Optimizasyon alanındaki güncel bilimsel literatürü eleştirel bakış açısıyla değerlendirir, araştırma boşluklarını belirler ve doktora düzeyinde özgün araştırmalar planlar.
10 İleri optimizasyon yöntemlerini kullanarak özgün bilimsel araştırmalar yürütür, elde ettiği sonuçları uluslararası bilimsel etik ilkelerine uygun biçimde raporlar, akademik yayın ve bilimsel sunum formatında paylaşabilecek yetkinliğe ulaşır.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Beden Eğitimi ve Spor Öğretmenliği alanının temel kavramlarını, kuramlarını, ilkelerini ve ilgili mevzuatı bilir ve bu bilgileri uygulama süreçlerinde etkili biçimde kullanır.
2 Okulöncesinden liseye kadar tüm kademelerdeki beden eğitimi öğretim programlarının kazanımlarını, içeriklerini, öğretim süreçlerini ve ölçme-değerlendirme yaklaşımlarını tanır ve ders uygulamalarına yansıtır.
3 Öğrencilerin gelişim özelliklerini, bireysel farklılıklarını ve öğrenme güçlüklerini analiz eder; buna uygun öğretim planları hazırlar ve öğrenme sürecini etkili biçimde yönetir.
4 Temel hareket becerileri, spor becerileri ve sağlıklı yaşam davranışları konusunda yeterlik gösterir; bu bilgi ve becerileri öğretim uygulamalarına aktarır.
5 Alanındaki bilimsel kaynaklara ulaşır, güncel araştırmaları takip eder, değerlendirir ve elde ettiği bilgileri öğretim süreçlerinde kullanır.
6 Eğitim ortamlarında karşılaşılan problem durumlarını bilimsel araştırma yaklaşımıyla ele alır; uygun yöntemlerle veri toplar, analiz eder, yorumlar ve çözüm önerileri geliştirir.
7 Öğretme-öğrenme sürecini etkili şekilde planlar, uygun eğitim ortamlarını oluşturur, materyaller geliştirir; öğretim stratejilerini, yöntem ve tekniklerini ile bilişim/iletişim teknolojilerini pedagojik amaçlarla kullanır; çoklu ölçme-değerlendirme araçlarıyla öğrenci kazanımlarını değerlendirir.
8 Mesleki gelişim alanındaki güncel ihtiyaçları ve eğilimleri takip eder; bağımsız olarak bilimsel ve mesleki çalışmalar yürütür; yaşam boyu öğrenme bilinci geliştirir.
9 Eğitim kurumlarında bireysel veya ekip üyesi olarak etkin biçimde görev alır; proje geliştirir, süreçleri yönetir ve gerektiğinde liderlik rolü üstlenir.
10 Alanın ulusal ve uluslararası bağlamını, kültürel farklılıkları ve gelişim eğilimlerini bilir; bu bilgi doğrultusunda mesleki uygulamalarını geliştirir.
11 Sosyo-kültürel çevreye uyum sağlar; etik değerlere uygun davranır; toplumsal sorumluluk projeleri planlar ve yürütür; öğrencilerine ve çevresine olumlu rol model olur.
12 Türkçeyi doğru ve etkili kullanır; mesleki iletişim kurabilecek ve alanındaki gelişmeleri izleyebilecek düzeyde en az bir yabancı dile sahiptir.
13 Bilgi işleme, yazılım, bilişim ve iletişim teknolojilerini pedagojik amaçlarla etkili ve bilinçli biçimde kullanır.
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 0 0 0
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 3 42
Ödevler 14 2 28
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 2 10 20
Ara sınavlar 1 10 10
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 14 3 42
Araştırma 14 3 42
Toplam iş yükü     184
AKTS     7.50

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 0 0
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   0
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   0
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   100
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı -
Yardımcı Kaynaklar -

Ders İle İlgili Dosyalar
İndir