Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
ANTROPOSEN ÇAĞIN KENTSEL PEYZAJLARI İkinci Düzey ŞPL 528 Seçmeli 2 7.50 7.50 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri -
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜZİN YELİZ KAHYA
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DR. ÖĞR. ÜYESİ GÜZİN YELİZ KAHYA
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı -
Dersin Veriliş Şekli yüz yüze
Dersin Amacı Bu ders, kentsel mekânın dönüşümünü ekolojik, politik ve kültürel bağlamlarda ele alarak, Antroposen çağda kent peyzajlarının nasıl şekillendiğini ve bu süreçte insan-merkezli yaklaşımların ötesine geçen post-human (insan sonrası) düşünce biçimlerini irdelemeyi amaçlamaktadır. Kentsel politik ekoloji perspektifiyle doğal ve yapılı çevre arasındaki ilişkileri, iktidar yapılarının mekânsal yansımalarını ve çevresel adalet meselelerini çözümlemeye yönelik kuramsal bir çerçeve sunar. Aynı zamanda öğrencilerin, kentlerin ekolojik krizler karşısındaki kırılganlıklarını, sürdürülebilirlik politikalarının sınırlılıklarını ve teknolojik-mekânsal spekülasyonları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirmeleri teşvik edilir. Dersin sonunda öğrencilerin, geleceğin kentlerini düşünürken insan dışı varlıkları, çok türlülüğü ve yeni etik yaklaşımları dikkate alan yaratıcı ve eleştirel yaklaşımlar geliştirmeleri beklenmektedir.
Dersin Tanımı Bu ders, kentlerin ekolojik krizler, toplumsal eşitsizlikler ve teknolojik dönüşümlerle şekillenen güncel ve geleceğe dönük yapısını disiplinlerarası bir bakış açısıyla incelemektedir. Kentsel politik ekoloji yaklaşımıyla doğa-kent, iktidar-mekân ve insan-doğa ilişkileri yeniden düşünülerek; Antroposen çağda kent peyzajlarının nasıl üretildiği, tahrip edildiği ve yeniden kurulduğu ele alınır. Ders aynı zamanda post-human teoriler aracılığıyla insan sonrası düşünceyi kent bağlamında tartışmaya açar; insan olmayan varlıkların, çok türlü yaşam biçimlerinin ve yeni etik yaklaşımların kentsel tasarım ve planlama süreçlerindeki yerini sorgular. Kuramsal okumalar, vaka analizleri ve yaratıcı araştırma yöntemleriyle desteklenen ders, öğrencilerin ekolojik duyarlılıkla harmanlanmış eleştirel kent okuma ve yazma becerilerini geliştirmeyi hedefler.

Dersin İçeriği
1 Tanışma, genel kavramlar, dersin işleyişi, dönem araştırma başlıklarının tanıtılması
2 Doğa, Mekân ve İktidar: Kentsel Politik Ekolojinin Temelleri Tartışma Konuları:Doğa ile kent arasındaki ayrımın tarihsel kökenleri // Ekolojiye politik yaklaşmak ne anlama gelir? // Mekânın üretimi ve çevresel adaletin kentteki tezahürleri
3 Antroposen Çağda Kent: Felaket, Kırılganlık ve Sorumluluk Tartışma Konuları:Antroposen kavramı ve eleştirileri // Kentlerin iklim krizi karşısındaki yapısal kırılganlıkları//“Doğal afet” anlatısının politik yönleri
4 Yıkım ve Yeniden Yapım: Ekolojik Peyzajların Kentsel Dönüşümü Tartışma Konuları: Ekolojik restorasyonun kentlerdeki uygulamaları // Yeşil altyapılar ve “ekolojik modernizasyon” // Kentsel peyzajın temsili: haritalar, imajlar ve söylemler
5 İnsan Ötesi Kentler: Post-Hümanizm ve Mekânsal Teori Tartışma Konuları: Post-human düşüncenin kent kuramına etkileri // İnsan olmayan varlıkların (hayvanlar, mikroorganizmalar, nesneler) mekânsal politikadaki rolleri // Yeni etik biçimleri ve kent yaşamı
6 Çok Türlülük ve Ortak Yaşam Biçimleri Tartışma Konuları:Çok türlülük kavramı ve kent ekosistemleri // İnsan-hayvan ilişkileri ve kentte yaşam alanı paylaşımı// Türler arası etkileşimlerin mekânsal ve politik sonuçları
7 Akıllı Kentler, Veri Ekolojileri ve Post-Human Gelecekler Tartışma Konuları: Teknolojik kent tahayyülleri: ütopyalar ve distopyalar // Akıllı şehirler ve dijital altyapının çevresel etkileri // Algoritmalar, gözetim ve kent ekolojisi
8 ARA SINAV
9 Spekülatif Kent Yaklaşımları ve Eleştirel Gelecek Kurguları Tartışma Konuları: Spekülatif tasarım, kurgu ve sanatın kent çalışmalarına katkısı // “Nasıl yaşayacağız?” sorusu: etik, estetik ve pratik stratejiler // Öğrenci Dönem Araştırma başlıkları üzerine tartışma ve değerlendirme
10 Öğrenci Dönem Araştırma başlıkları üzerine tartışma ve değerlendirme
11 Öğrenci Dönem Araştırma başlıkları üzerine tartışma ve değerlendirme
12 Öğrenci Dönem Araştırma başlıkları üzerine tartışma ve değerlendirme
13 Öğrenci Dönem Araştırma başlıkları üzerine tartışma ve değerlendirme
14 Araştırma Sunumları Değerlendirme ve tartışma
15
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Kentsel mekânı politik ekoloji perspektifiyle eleştirel biçimde analiz edebilecek, doğa, iktidar ve mekânsal yapılar arasındaki ilişkileri değerlendirebilecektir.
2 Antroposen kavramını kentsel kırılganlıklar, çevresel krizler ve toplumsal eşitsizlikler bağlamında yorumlayıp tartışabilecektir.
3 Post-human ve çok türlü perspektifleri kent kuramına uygulayarak, insan olmayan varlıkların etkisini ve insan ötesi birlikte yaşam etiğini kavrayabilecektir.
4 Ekolojik dönüşüm stratejilerini (örneğin yeşil altyapılar, ekolojik restorasyon) kentsel planlama ve tasarım bağlamında değerlendirebilecektir.
5 Geleceğin kentlerine dair spekülatif ve eleştirel yaklaşımlar geliştirebilecek, antropomerkezci ve teknokratik yaklaşımlara alternatifler önerebilecektir.
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Lisans düzeyi yeterliliklerine dayalı olarak, şehir planlama programı çerçevesinde bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirebilme ve derinleştirebilme
2 Şehir Planlama alanının ilişkili olduğu disiplinler arası etkileşimi kavrayabilme
3 Şehir Planlama alanı ve ilgili alanlar arasında bilgi üretimi ve bilginin sınanması konusunda derinleşebilme
4 Kentleşme süreçlerini ve bunu etkileyen değişkenleri farklı disiplin alanlarında üretilen çok disiplinli bilgi ve verilere dayalı olarak ve farklı düzeylerde analiz edebilme ve sentezleyebilme
5 Ülke, bölge ve kentsel planlama alanında analiz yapabilme, karar üretebilme
6 Şehir Planlama alanında kuramsal ve uygulamalı bilgi ve becerileri kazanabilme
7 Niteliksel ve niceliksel araştırma yöntem, teknik bilgi ve becerisine sahip olabilme
8 Bireysel ve ortak bilimsel çalışma yapabilme
9 Şehir Planlama alanındaki güncel konuları araştırabilme, güncel araştırmaları takip edebilme
10 Şehir Planlama alanında sorun tanımlayabilme ve çözüm önerisi üretebilme
11 Şehir Planlama uzmanlık düzeyindeki kuramsal ve uygulamalı bilgileri kullanabilme
12 Şehir Planlama alanındaki bilgilerini ilişkili olduğu diğer disiplin alanlarından gelen bilgilerle bütünleştirerek yorumlayabilme ve yeni bilgiler oluşturabilme
13 Şehir Planlama alanı ile ilgili uzmanlık gerektiren bir çalışmayı bağımsız olarak yürütebilme
14 Şehir Planlama alanı ile ilgili uygulamada karşılaşılan sorunların çözümü için karar üretebilme
15 Şehir Planlama alanında edindiği uzmanlık düzeyindeki bilgi ve becerileri eleştirel bir yaklaşımla değerlendirebilme
16 Şehir Planlama alanındaki bilimsel çalışmalarını programlayabilme ve bireysel olarak sürdürebilme
17 Şehir Planlama alanındaki güncel gelişmeleri bilimsel çalışmalarında değerlendirebilme
18 Şehir Planlama alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar kullanımı ile birlikte bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanabilme
19 Şehir Planlama alanında toplumsal sorumluluk ve kamu yararı kavramlarını içselleştirebilme
20 Şehir Planlama alanındaki bilgi, problem çözme ve uygulama becerilerini disiplinler arası çalışmalarda kullanabilme
21 Şehir Planlama ile ilgili konularda sorun tanımlayabilme ve çözüm üretebilme
22 Tez ve tezle ilgili bilimsel çalışmalarını ulusal ve uluslararası bilimsel ve mesleki platformlarda aktarabilme
23 Özgün araştırmaya dayalı bilimsel nitelikli bir çalışma gerçekleştirebilme
24 Bilimsel çalışmalarını etik kurallara uygun olarak hazırlama
25 Etik ve toplumsal sorumluluk bilincinde bilgi üretimi
26 Bilimsel araştırmalarını çok yönlü planlama (yayın, proje gibi) ve yürütme
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 3 42
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 0 0 0
Ödevler 1 14 14
Sunum / Seminer hazırlama 1 14 14
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 7 2 14
Ara sınavlar 1 7 7
Proje (Yarıyıl ödevi) 1 14 14
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 14 2 28
Yarıyıl sonu sınavı 1 3 3
Araştırma 1 14 14
Toplam iş yükü     150
AKTS     6.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 30
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   30
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   20
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   50
Genel toplam   70

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı -
Yardımcı Kaynaklar Heynen, N., Kaika, M., & Swyngedouw, E. (2006). In the Nature of Cities: Urban Political Ecology and the Politics of Urban Metabolism. Routledge. Swyngedouw, E. (2004). Social Power and the Urbanization of Water: Flows of Power. Oxford University Press. Haraway, D. (2016). Staying with the Trouble: Making Kin in the Chthulucene. Duke University Press. Latour, B. (2018). Down to Earth: Politics in the New Climatic Regime. Polity. Bonneuil, C. & Fressoz, J.-B. (2016). The Shock of the Anthropocene: The Earth, History and Us. Verso. Whatmore, S. (2002). Hybrid Geographies: Natures, Cultures, Spaces. SAGE. Haraway, D. (2008). When Species Meet. University of Minnesota Press. Wolch, J. R. (2002). “Anima Urbis.” Progress in Human Geography, 26(6), 721–742. Dunne, A. & Raby, F. (2013). Speculative Everything: Design, Fiction, and Social Dreaming. MIT Press. Grove, K., & Chandler, D. (2021). "Resilience in the Anthropocene: Governance and Biopolitics of Late Liberalism." Resilience, 3(2). Gandy, M. (2002). Concrete and clay: Reworking nature in New York City. MIT Press. Gandy, M. (1994). Recycling and the politics of urban waste. Routledge. Gandy, M. (2014). The fabric of space: Water, modernity, and the urban imagination. MIT Press. Gandy, M. (2016). The botanical city. In Urban Nature: Reflections on the City (pp. 35-50)

Ders İle İlgili Dosyalar