Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
ALEVİLİK ARAŞTIRMALARI Üçüncü Düzey THB 406 8 5.00 5.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri -
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör PROF. DR. ALİ SELÇUK
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı PROF. DR. ALİ SELÇUK
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli yüz yüze
Dersin Amacı Geniş bir sahada varlık gösteren Aleviliğin ortaya çıkışından günümüze kadar geçirdiği evreleri ve günümüzdeki durumu hakkında bilgi vermektir.
Dersin Tanımı Bu ders, Türk kültürünün önemli bileşenlerinden olan Aleviliğin oluşum ve gelişim sürecini ele alır. Ders kapsamında Aleviliğin Türkistan Türk kültüründen beslenerek Anadolu’da nasıl kök saldığını, Aleviliğin inanç sistemi ritüelleri ve temel esaslarının yanı sıra günümüzde yaşana Aleviliğin durumu işlenecektir.

Dersin İçeriği
1 Kızılbaşlığın Ortaya Çıkış Meselesi-Süreci/Beslendiği ve Dayandığı Kaynaklar
2 13. Yüzyıl Anadolu’sunda Babailer, Kalenderiler, Haydariler vb.
3 Safevi Tarikatının Ortaya Çıkışı, Devletleşme Aşaması, Şeyhlerin ve Şahların Anadolu’daki Faaliyetleri ve Kızılbaş Zümrelerin Teşkilatlandırılması. Kızılbaş Teriminin Kullanımı.
4 16. Yüzyılda Anadolu’da Ortaya Çıkan Kızılbaş Ayaklanmaları (Şahkulu İsyanı, Nur Ali Halife Olayı, Kalender Çelebi vb.)
5 Çaldıran Savaşı ve Kızılbaşların Durumu. Şeyhülislam Fetvalarında Kızılbaşlar. Erdebil’den Hacı Bektaş’a eksen kayması. İcazetnamelerin Pirevi’nden alınması ve Pirevi’nin Kızılbaşların Serçeşmesi Olma Süreci.
6 17 ve 18. Yüzyıllarda Kızılbaşlara Karşı İzlenilen Politika. Kızılbaşlık’tan Alevilik Terminolojisine Geçiş.
7 Aleviliğin Temel Kavramaları (Dede, Talip, Rehber, Ocak, Düşkün, Müsahip, Yol, Zakir vb)
8 Günümüz Türkiyesi’nde Alevilik ve Alevilerin yerleşim yerleri ve Alevi Ocaklarının Dağılımı
9 ara sınav
10 Türkiye’deki Alevi Toplulukları (Tahtacılar, Abdallar, Nusayriler v.b.)
11 Alevilik’te 4 Kapı- Kırk Makam Aleviliğin inanç sistemi ve Temel Felsefesi Vahdet-i Vücud
12 Alevilik Ritüelleri Cem(İkrar Cemi, Birlik Cemi, Görgü Cemi, Musahiplik Cemi, Hızır Cemi, Dardan İndirme Cemi, Düşkünlük Kaldırma Cemi) 12 Hizmet, Semah, Lokma vb kavramlarının açıklanması
13 Aleviler’de Hızır ve Muharrem
14 Aleviler’de Ziyaret Ritüeli ve adak
15 Alevilerde atalar kültü
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 öğrenciler Türk kültürünün önemli bir bileşeni olan Alevilik hakkında bilgi edinir.
2 Aleviliğin oluşum süreci hakkında bilgi edinir.
3 Aleviliğin inanç sistemini öğrenir.
4 Aleviliğin ritüellerini öğrenir.
5
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Matematik, fen ve mühendislik becerilerini uygulama becerisi.
2 Deney tasarlama, deney yapma, deney sonuçlarını analiz etme ve yorumlama becerisi.
3 İstenen gereksinimleri karşıyalayacak biçimde bir sistemi, parçayı ya da süreci tasarlama becerisi.
4 Disiplinlerarası takımlarda çalışabilme becerisi.
5 Mühendislik problemlerini saptama tanımlama ve çözme becerisi.
6 Mesleki ve etik sorumluluk bilinci.
7 Mühendislik çözümlerinin, evrensel ve toplumsal boyutlarda etkilerini anlamak için gerekli genişlikte eğitim.
8 Yaşam boyu öğrenmenin gerekliliği ve bunu gerçekleştirebilme becerisi.
9 Mühendislik alanındaki sanayi uygulamaları için gereki olan teknikleri ve modern araçları kullanma becerisi.
10 Endüstriyel Tasarım Mühendisliliği ile ilgili bazı paket programlarını kullanma becerisi.
11 Mühendislik pratiğini görme, tanıma, öğrenme ve uygulama etkinliklerini kapsayan genişlikte eğitim.
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 2 28
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 3 42
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 10 10
Ara sınavlar 1 1 1
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 2 20 40
Yarıyıl sonu sınavı 1 1 1
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     122
AKTS     5.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı -
Yardımcı Kaynaklar Eyüp Baş: Ahmed Yesevî’nin Bektaşîlik, Alevîlik Üzerindeki Etkileri ve Osmanlı Dini Hayatındaki İzleri. Mehmet Ali Yolcu: ALEVÎ-BEKTAŞÎ İNANÇ SİSTEMİNDE YESEVÎLİĞİN İZLERİ. Sadullah Günten: Osmanlı Safevi kıskacında Kızılbaşlar. Rıza Yıldırım: Geleneksel Alevilik.

Ders İle İlgili Dosyalar