Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
TÜRKİYE'DE ORDU VE SİYASET İkinci Düzey SKY530 Seçmeli 2 7.00 7.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri yok
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DOÇ. DR. MEHMET İNANÇ ÖZEKMEKÇİ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DOÇ. DR. MEHMET İNANÇ ÖZEKMEKÇİ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli Yüz Yüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, Türkiye’de ordu-siyaset ilişkilerinin tarihsel gelişimini, kurumsal yapısını ve siyasal rejim üzerindeki etkilerini incelemektir. Ders kapsamında Osmanlı-Türkiye modernleşme sürecinden günümüze uzanan dönemde askerî bürokrasinin siyasal sistem içindeki konumu, askerî müdahaleler, sivil-asker ilişkileri, güvenlik anlayışındaki dönüşümler ve demokratik sivil denetim tartışmaları ele alınacaktır. Bu çerçevede öğrencilerin Türkiye siyasal hayatını ordu-siyaset ilişkileri bağlamında tarihsel, kurumsal ve karşılaştırmalı bir bakışla değerlendirebilmeleri amaçlanmaktadır.
Dersin Tanımı Bu ders, Türkiye’de ordu ve siyaset ilişkilerini tarihsel ve kuramsal bir çerçevede inceleyen bir derstir. Ders kapsamında Osmanlı modernleşmesinden Cumhuriyet’e miras kalan askerî-siyasal yapı, tek parti dönemi, çok partili hayata geçiş, 27 Mayıs 1960, 12 Mart 1971, 12 Eylül 1980, 28 Şubat süreci ve 2000’li yıllarda sivil-asker ilişkilerinde yaşanan dönüşümler ele alınır. Ayrıca askerî vesayet, millî güvenlik devleti, darbe ve müdahale biçimleri, demokratikleşme, güvenlik politikaları ve sivil denetim gibi temel kavramlar Türkiye siyasal hayatının farklı dönemleriyle ilişkilendirilerek tartışılır.

Dersin İçeriği
1 Dersin tanıtımı: Ordu-siyaset ilişkilerini incelemenin temel kavramları ve kuramsal çerçevesi
2 Osmanlı-Türkiye modernleşmesinde ordunun yeri: modernleşme, merkezîleşme ve askerî reformlar
3 Geç Osmanlı döneminde askerî bürokrasi ve siyaset: Jön Türkler, İttihat ve Terakki ve askerî-siyasal miras
4 Cumhuriyet’in kuruluş sürecinde ordu, siyasal iktidar ve rejim inşası
5 Tek parti döneminde ordu-siyaset ilişkileri ve askerî bürokrasinin siyasal sistem içindeki konumu
6 Çok partili hayata geçiş, Demokrat Parti dönemi ve 27 Mayıs 1960 askerî müdahalesine giden süreç
7 27 Mayıs 1960 müdahalesi, 1961 Anayasası ve askerî vesayetin kurumsallaşması
8 Ara sınav
9 1960’ların sonu, siyasal kutuplaşma ve 12 Mart 1971 askerî müdahalesi
10 1970’lerde siyasal kriz, toplumsal çatışma ve 12 Eylül 1980 askerî darbesine giden süreç
11 12 Eylül rejimi, 1982 Anayasası ve askerî vesayetin yeniden yapılandırılması
12 1983 sonrası dönemde kontrollü sivilleşme, millî güvenlik devleti ve MGK’nın siyasal rolü
13 1990’larda güvenlik siyaseti, Kürt meselesi, devlet krizi ve 28 Şubat süreci
14 2000’li yıllarda sivil-asker ilişkilerinin dönüşümü: AB reformları, askerî vesayetin gerilemesi ve yeni tartışmalar
15 15 Temmuz darbe girişimi sonrası ordu-siyaset ilişkileri, kurumsal yeniden yapılanma ve demokratik sivil denetim tartışmaları
16 Final sınavı
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Türkiye’de ordu-siyaset ilişkilerinin tarihsel gelişimini Osmanlı modernleşmesinden günümüze kadar ana dönemleriyle açıklar.
2 Askerî müdahale, askerî vesayet, millî güvenlik devleti, sivil denetim ve demokratikleşme gibi temel kavramları tanımlar ve Türkiye örneğiyle ilişkilendirir.
3 Türkiye’de gerçekleşen askerî müdahalelerin siyasal sistem, anayasal düzen ve demokratikleşme süreçleri üzerindeki etkilerini analiz eder.
4 Türkiye’de gerçekleşen askerî müdahalelerin siyasal sistem, anayasal düzen ve demokratikleşme süreçleri üzerindeki etkilerini analiz eder.
5
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Alanının temel kuram ve uygulama bilgilerine hâkimdir. Bu kapsamda, komşu disiplinlerle etkileşimleri kavrar ve toplumsal yapı ve dinamikleri yorumlayabilir.
2 Alanında araştırma yapma, araştırmaları planlama, elde ettiği verileri işleme, yorumlama ve değerlendirme becerilerine sahiptir ve alanında karşılaştığı sorunlara çözüm önerisi geliştirir.
3 Alanında edindiği bilgileri eleştiri süzgecinden geçirir, yaşam boyu öğrenme ve sorgulama bilincine sahiptir.
4 Alanında edindiği bilgi ve becerileri yazılı ve sözlü iletişim yoluyla aktarabilir. Bir yabancı dili bilir ve çalışmalarında bilgisayarı ve bilişim teknolojilerini etkili bir şekilde kullanır. Birikimini yazılı ve sözlü iletişim becerilerini kullanarak bilimsel platformlara taşıyabilir.
5 Alanıyla ilgili çalışmalarında toplumsal, kültürel, bilimsel ve etik değerlere uygun hareket eder, çalışma hayatında bu süreçte karşılaşılan sorunların çözümüne katkıda bulunur.
6
7
8
9
10
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 3 14 42
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 3 14 42
Ödevler 1 10 10
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 20 20
Ara sınavlar 1 3 3
Proje (Yarıyıl ödevi) 1 20 20
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 1 30 30
Yarıyıl sonu sınavı 1 3 3
Araştırma 1 4 4
Toplam iş yükü     174
AKTS     7.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı
Yardımcı Kaynaklar

Ders İle İlgili Dosyalar