ENGLISH
GİRİŞ
  • Ders Bilgi Paketi
  • Lisans >
  • Edebiyat Fakültesi >
  • Türk Dili ve Edebiyati
  • > ORTA TÜRKÇE II
DBP Hakkında
Skip Navigation Links

Ders Hakkında

Bölüm Hakkında
Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
ORTA TÜRKÇE II Birinci Düzey TDE302 Zorunlu 6 4.00 4.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Yok
Eğitimin Dili TÜRKÇE
Koordinatör PROF. DR. GALİP GÜNER
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı PROF. DR. GALİP GÜNER
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli TEORİK
Dersin Amacı Harezm ve Kıpçak Türkçesi metinlerini tanımak ve dönemin dil özellikleri hakkında bilgi sahibi olmak.
Dersin Tanımı Bu derste, Türk dilinin tarihî dönemleri içerisinde önemli bir yeri olan Harezm ve Kıpçak Türkçesiyle yazılmış eserler ve bu eserlerin dili ile ilgili bilgiler edinmek, yazılmış bilimsel kaynakları gözden geçirmek, diğer dönemlerle karşılaştırarak öğrencileri bilgilendirmek amaçlanmaktadır. Alanla ilgili olarak yazılmış kaynak eserleri incelemek, eserleri tek tek gözden geçirmek, Arap harfli orijinal metinleri okumak ve dilbilgisi özelliklerini belirlemek esastır.

Dersin İçeriği
1 Harezm coğrafyası, Harezm Türkçesinin Türk dili tarihindeki ve lehçeleri arasındaki yeri.
2 Harezm Türkçesiyle yazılmış eserlerin içerik bakımından değerlendirilmesi ve bu eserler üzerine yapılan çalışmaların tanınması.
3 Nehcü’l-Feradis''''ten seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
4 Nehcü’l-Feradis''''ten seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
5 Nehcü’l-Feradis''''ten seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
6 Kısasü''l-Enbiya''dan seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
7 Muinü''''l-Mürid''''den seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
8 VİZE
9 Kıpçak Türkçesiyle yazılmış eserlerin içerik bakımından değerlendirilmesi ve bu eserler üzerine yapılan çalışmaların tanınması.
10 Gülistan Tercümesi''nden seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
11 Gülistan Tercümesi''nden seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
12 Gülistan Tercümesi''nden seçilmiş orijinal yazılı metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
13 Codex Cumanicus''tan seçilmiş metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
14 Codex Cumanicus''tan ve Ermeni Harfli Kıpçak Türkçesinden seçilmiş metinler üzerinde okuma, transkripsiyon, anlamlandırma, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleme çalışmaları yapılarak metinlerden hareketle devrin kendine has gramer özellikleri anlayabilme.
15 FİNAL
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Harezm ve Kıpçak tarihi hakkında bilgi sahibi olma.
2 Harezm bölgesinin Türkleşmesi süreci hakkında bilgi sahibi olma.
3 Harezm ve Kıpçak Türkçesiyle yazılmış eserleri tanıma ve içerikleri hakkında bilgi sahibi olma.
4 Harezm ve Kıpçak Türkçesiyle yazılmış eserler hakkında yapılmış başlıca çalışmaları öğrenme.
5 Harezm ve Kıpçak Türkçesinin fonetik ve morfolojik özelliklerini dönem metinleri üzerinde yapılan incelemelerle kavrama.
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Türk Dili ve Edebiyatı alanında, edindiği bilgi ve becerileri kullanır. Sosyal bilimlerin diğer alanlarında yürütülen çalışmalarda ekip üyesi olarak sorumluluk alır.
2 Türk Dili ve Edebiyatı sahasına giren eserleri okuma, anlama, inceleme ve yorumlama konusunda kuram ve yöntemleri öğrenir ve bunları eserler üzerinde eleştirel bir bakış açısıyla uygular. Kişisel ve kurumsal gelişimini tamamlayarak planlar.
3 Türk Dili ve Edebiyatı alanında kazandığı bilgi, beceri ve yetkinliklerle yaşam boyu öğrenmeye ilişkin olumlu tutum geliştirir.
4 Türk Dili ve Edebiyatı alanında, bilgi ve internet teknolojilerini kullanarak nicel ve nitel verilerle bilgileri düzenler, iletir, saklar; kişi ve kurumlarla paylaşır.
5 Türk Dili ve Edebiyatı alanında yapılmış güncel araştırmaları takip edebilecek, meslektaşları ile iletişim kurabilecek düzeyde yabancı dil bilgisi edinir. Bu yabancı dil bilgisiyle kendi alanındaki bilgileri takip eder ve kullanır.
6 Beşeri bilimler alanındaki çeşitli sosyal, kültürel ve sanatsal etkinliklere katılır ve bu etkinliklerin düzenlenmesinde etkin rol alır.
7 Beşeri bilimler alanı ile ilgili bilgilerin uygulanması sürecinde etik ve ahlaki değerleri gözeterek kalite yönetim süreçlerine uygun davranır.
8 Beşeri bilimler alanında sosyal, kültürel hakların evrenselliğini destekler, sosyal adalet bilinci kazanır, tarihi ve kültürel mirasa sahip çıkar.
9 Türkçeyi doğru, güzel ve etkin kullanmayı öğrenerek iletişim kurma becerisini geliştirir. Anlama, yorumlama ve çözümleme yetkinliğine sahip olarak bu alandaki bilgisini araştırma ve geliştirme yönünde kullanır.
10 Türk dilinin tarihi lehçelerinin yazıldığı alfabeleri öğrenir. Bu alfabelerle yazılmış olan metinleri çevriyazıya ve Türkiye Türkçesi yazı diline aktararak metinler üzerinde kültürel, dini, dilbilimsel incelemeler ve değerlendirmeler yapar.
11 Türk dilinin çağdaş lehçelerinin yazıldığı alfabeleri öğrenir. Bu alfabelerle yazılmış olan metinleri çevriyazıya ve Türkiye Türkçesi yazı diline aktararak üzerinde dilbilimi ve dilbilgisi incelemeleri yapar.
12 Yeni Türk Edebiyatı alanının tarihi dönemlerine ve edebiyat tarihçiliğine uygun olarak, bilimsel bir şekilde incelemeler ve değerlendirmeler yapar. Dönemlerin tarihini, evrelerini, gelişimini, özelliklerini öğrenerek dönemlere hâkim olan başlıca akım, ekol, edebî çevre, yazar ve şairleri manzum ve mensur eserleriyle açıklar.
13 Eski Türk Edebiyatı tarihini araştırır ve öğrenir. Eski Türk edebiyatı manzum ve mensur metinlerini Osmanlı Türkçesi alfabesiyle okur ve günümüz harflerine aktarır. Bu metinler üzerinde nesre çeviri, şerh, yorum, tahlil ve inceleme çalışmaları yapar ve gerekli yöntemleri öğrenir. Eski Türk edebiyatında kullanılan nazım şekillerini kavrar ve aruz bilgisi edinir.
14 Türk halk edebiyatının ortaya çıkışını sağlayan sözlü, yazılı ve elektronik kültür ortamlarını kavrar; sözlü kültürün temel niteliklerini öğrenerek halk edebiyatı metinleri üzerinde inceleme ve değerlendirme yapar. Bu metinlerin hangi temel esaslar üzerine inşa edildiğini kavrayarak anonim, âşık ve tekke edebiyatı çevresinde şekillenen halk edebiyatının tarihi ve sosyo-kültürel gelişimine vakıf olur.
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 2 28
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 4 56
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 0 0 0
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 1 2 2
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     88
AKTS     4.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı AHMET B. ERCİLASUN, TÜRK DİLİ TARİHİ, AKÇAĞ YAY., ANKARA. / R.R.ARAT, KUTADGU BİLİG I-II-III, TKAE YAY., İSTANBUL. / AHMET B. ERCİLASUN, KUTADGU BİLİG GRAMERİ FİİL, GAZİ ÜNİ. YAY., ANKARA. / BESİM ATALAY, DİVANÜ LÜGATİ''T- TÜRK TERCÜMESİ I-II-III, TDK YAY., ANKARA. /J. ECKMANN, NEHCÜ''L FERADİS (METİN) YAYINA HAZIRLAYAN: SEMİH TEZCAN, HAMZA ZÜLFİKAR, TDK YAY., ANKARA. / AYSU ATA, NEHCÜ''L FERADİS- UŞTMAHLARNING AÇUK YOLI. CENNETLERİN AÇIK YOLU III, TDK YAY., ANKARA.
Yardımcı Kaynaklar AHMET B. ERCİLASUN, TÜRK DİLİ TARİHİ, AKÇAĞ YAY., ANKARA. / R.R.ARAT, KUTADGU BİLİG I-II-III, TKAE YAY., İSTANBUL. / AHMET B. ERCİLASUN, KUTADGU BİLİG GRAMERİ FİİL, GAZİ ÜNİ. YAY., ANKARA. / BESİM ATALAY, DİVANÜ LÜGATİ''T- TÜRK TERCÜMESİ I-II-III, TDK YAY., ANKARA. /J. ECKMANN, NEHCÜ''L FERADİS (METİN) YAYINA HAZIRLAYAN: SEMİH TEZCAN, HAMZA ZÜLFİKAR, TDK YAY., ANKARA. / AYSU ATA, NEHCÜ''L FERADİS- UŞTMAHLARNING AÇUK YOLI. CENNETLERİN AÇIK YOLU III, TDK YAY., ANKARA.

Ders İle İlgili Dosyalar