Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
TÜRK DİLİ I Birinci Düzey TDI101 1 2.00 2.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri yok
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör ÖĞRETİM GÖREVLİSİ ZEHRA GÜMÜŞ GEMİCİ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı OKUTMAN NESİBE DİDEM KOÇAK
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı -
Dersin Veriliş Şekli UZAKTAN EĞİTİM
Dersin Amacı Dil Nedir? Dillerin Doğuşu Dil ile ilgili Tanımlar. Kültür nedir? İletişim nedir? :Dil ve İletişim: anlama, anlatma, okuma, yazma konuşma (Dil becerileri) Sözlü, Yazılı ve sözsüz (beden dili) Noam Chomsky, Ferdinand de Saussure, Edward Sapir, Berke Vardar, Muharrem Ergin…. Yunus Emre’nin “Söz Ola Kese Savaşı” ve “Sözlerin Aslı” şiiri Osman Akalın’ın “Yükseklerde” romanı ve “En İyi Korunan Oda” adlı hikayesi; Bayram Durbilmez, “Birname, Yarname, Turnalar” şiir kitaplarından incelemeler.
Dersin Tanımı Dilin tanımı, dilin özelliği, dil ve biliş, dil ve toplum, dil ve kültür, dil aileleri, dil yapısı ve kaynakları, Türk dilinin diğer diller arasındaki yeri, Türkçenin fonetik özellikleri, fonetik kuralları, Türkçede kırılma, büküm, Türkçede kelime kategorileri, imla kuralları, kompozisyon, cümlenin unsurları ve analiz örnekler

Dersin İçeriği
1 Dil Nedir? Dillerin Doğuşu Dil ile ilgili Tanımlar. Kültür nedir? İletişim nedir? :Dil ve İletişim: anlama, anlatma, okuma, yazma konuşma (Dil becerileri) Sözlü, Yazılı ve sözsüz (beden dili) Noam Chomsky, Ferdinand de Saussure, Edward Sapir, Berke Vardar, Muharrem Ergin…. Yunus Emre’nin “Söz Ola Kese Savaşı” ve “Sözlerin Aslı” şiiri Osman Akalın’ın “Yükseklerde” romanı ve “En İyi Korunan Oda” adlı hikayesi; Bayram Durbilmez, “Birname, Yarname, Turnalar” şiir kitaplarından incelemeler.
2 Dil-beyin, dil-düşünce bağlantısı, dil-kültür-bağlantısı, dil-toplum bağlantısı Dil ve İletişim: Düşünme, anlatım, dinleme, kariyer belirleme, bir kültüre ait olma; derinlik bakımından dil (tarihsel, çağdaş…), Kullanım boyutu bakımından dil (kişisel, toplumsal…), oluş biçim bakımından dil (fiziksel, ruhsal….) İletişimin temel ögeleri, sağlıklı iletişim, sen, ben dili… Kod, simge (Yaygın istiareler) Faruk Nafiz Çamlıbel “At” şiiri
3 Dilin Özellikleri, Dil-Kültür ilgisi:Mehmet Kaplan “Dil ve Kültür”
4 Dünya dilleri ve Türkçe, Yeryüzündeki diller, Türkçenin dünya dilleri arasındaki yeri ve yayılma alanları: Prof Dr. Ahmet Temir. Prof. Dr. Tuncer Gülensoy, Prof Dr. Ahmet Bican Ercilasun, Prof Dr. Zeynep Korkmez, Prof Dr. Ahmet Buran. Türk Dünyası El Kitabı makale okuma, araştırma ve inceleme
5 Ural-Altay Dilleri Teorisi, Altayistik-Mongolistik ve ilgili alanlarda yapılan çalışmalar, Türkçenin tarihsel dönemleri, Türk Alfabeleri:Orhun Kitabeleri metinleri, Aprın Çor Tigin Şiirleri, Çatikler, Sudurlar, Edgü Öglü Tigin birle Ayıg Ögli Tigin
6 Dil Bilgisi: Dilbilgisinin bölümleri, Türkiye Türkçesi Gramerinin Tarihi Gelişimi:Dil bilgisi ve farkındalık, fark etme yeteneğimizi ve dil bilgisi, İçsel farkındalık, dışsal farkındalık, duyusal farkındalık. Dil bilgisi açısından farkındalık konuları ÖDEV: Kendinizle baş başa kalabileceğiniz bir tabiat manzarasında bir doğa yürüyüşü yapınız, koklayın, tadın, dokunun, görün, sesini duyun, bir yaprağı alın parmağınızda dokunu, ezin, dokusunu hissedin, sonra farkındalığınızı içinde bulunduğunuz tamamını, kendinizle güneş ışığını, gölgeleri, yeryüzündeki güneşi, yürürken ayağınızın altındakileri duygusunu içerecek şekilde genişletin ve hissettiklerinizi yazınız.
7 Ses Bilgisi Türkçenin ses yapısı, Türkçenin heceleri, ses uyumları, vurgu, kavşak, ton, ezgi ses olayları… ÖDEV: Şiirlerde Yaygın olarak yer alan zihniyeti, •Ahenk unsurlarının nasıl kullanıldığını, • Kullanılan dilin özelliklerini, • Yapının nasıl oluştuğunu, • Genel olarak kullanılan temaları, • Şiir gerçekliğinin nasıl verildiğini, • Şairin hangi geleneğe bağlı kaldığını, • Şairin yaşamından, yetiştiği ortamdan izler bulunup bulunmadığını araştırmanız, araştırma sonucunu raporlaştırmanız ve sınıfınızda bir sunum yapmanız beklenmektedir.
8 Dil ve Organlar Diksiyon (Güzel Konuşma) Ses ve ses organları arasındaki ilişki, tekerlemeler Fuzuli’nin “Su Kasidesi” Nihad Sami Banarlı “Raks Eden Dil” Nazım Hikmet “Salkım Söğüt” Orhan Seyfi Orhon “Veda” Yunus Emre “Çağırayım Mevla’m Seni” Yahya Kemal Beyatlı “Ses” ÖDEV: Dil ve Anlatım Açısından: Hitabet Empati-İletişi Üslup Beden Dili Kullanımı Dil Düşünce Diksiyon Bir merdivenini önemli basamakları olarak yukarıdaki konuları araştırarak, önemli saydığınız özelliklerini kendinize ait ifadelerle yazınız.
9 Yapı Bilgisi, Yapım Ekleri, Çekim Ekleri: Refik Halit Karay “Eskici” Kül Tigin Abidesi “Güney Yüzü”, Yunus Emre İlahi “Işkun aldı benden beni”, Haldun Taner “Keşanlı Ali Destanı”
10 Kelime: A. Anlam Derecelerine Göre Kelimeler B. Anlam İlişkilerine Göre Kelimeler C. Yapı Bakımından Kelime Çeşitleri Roger CAILLOIS ”Sözün Gücü” Senin bir yumurtan var, benim bir yumurtam var; yumurtalarımız değişirsek ikimizin de birer yumurtası olur. Senin bir fikrin var, benim bir fikrim var, fikirlerimizi değişirsek ikimizin de ikişer fikri olur. Çin atasözü Hacivat-Karagöz: Hacivat — Sen davul çalmasını bilir misin? Karagöz — Haydi doğru hapise. Hacivat — Ne hapsine Karagözüm? Karagöz — Bekçinin davulunu çalayım, polisler yakalasınlar. Hacivat — Yani Karagöz’üm, mânicilerin çaldığı gibi. Abdulvahap KOCAMAN “Döndü Dönmedi”
11 Kelime Türleri, Kelime Grupları:Mahmut Şevket Esendal “Hayat Ne Tatlı” adlı hikâye Ahmet Efe “Binlerce Güvercin” Peyami Safa “Fatih Harbiye Tarık Buğra “Oğlumuz” Faruk Nafiz Çamlıbel “Çoban Çeşmesi”
12 Cümle: Cümlenin Ögeleri: Mehmet Akif Er4soy “İstiklal Marşı” Cümle tahlili Kemal Tahir “Kitapların Oluşumu Nurullah ATAÇ “Saygı” Cevat Şakir Kabaağaçlı “Deniz Kızı Adası”
13 Yazım Kuralları: Seslerle ve Eklerle ilgili Kurallar: Gazetelerdeki yazılardan üç tane güncel bir makaledeki noktalama işaretleri kullanım görevleri açısından inceleyiniz ve ilgili yerlere görevlerini yazınız.
14 Noktalama İşaretleri:İstiklal Marşı ve Gençliğe Hitabenin noktalama işaretleri bakımından incelemesi
15
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Türkçe etkin sözlü ve yazılı iletişim kurabilme becerisi,
2 Yazılı ve sözlü anlatım becerileri, temel yazım ve noktalama kurallarının doğru kullanımı, yazılı ve sözlü anlatımda özgüven ve yaratıcılık.
3 Yasam boyu öğrenme gereğini algılamak ve kendi kendine öğrenme becerisini kazanmak,
4 Değişken koşullara uyum sağlayabilme becerisi,
5 Mesleki ve etik sorumluluklara sahip olma, yetki alabilme ve gereğini yerine getirebilme becerisi,
6 Analitik düşünce ile mevcut sistemleri inceleme, iyileştirme ve geliştirmeye yönelik algoritmik çözümler üretebilme becerisi,
7 Takım çalışması yapabilme becerisi.
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Bilimsel bilginin kaynağı, sınırlılıkları, kapsamı, güvenilirliği ve geçerliliği ile ilgili bilgi sahibidir ve bunları değerlendirir.
2 Türkçenin ses, biçim, anlam, söz dizim ve kullanım bilgisine sahiptir ve bunu dil bilgisi öğretimiyle ilişkilendirir.
3 Akademik ortamlarda Türkçe üstdili yazılı ve sözlü bağlamlarda etkili bir biçimde kullanır.
4 Türk ve dünya edebiyatının çeşitli dönemlerinde yaşamış yazar, şair ve yapıtlarını tanır.
5 Çocuk edebiyatının yazar, şair ve yapıtlarını tanıyarak çocuğa görelik ilkesi bağlamında değerlendirir.
6 Yazınsal ve yazınsal olmayan metin çözümlemeleri yapar ve bunu dil öğretimi ile ilişkilendirir.
7 Dil-kültür ilişkisi ile ilgili farkındalık sahibidir.
8 Eğitim tarihi, psikolojisi, felsefesi ve sosyolojisinin temel kavramları hakkında fikir sahibi olarak bu kavramlar üzerinde incelemeler, karşılaştırmalar ve ilişkilendirmeler yapar.
9 Atatürk ilke ve inkılaplarının gerekçelerini, süreçsel gelişimini ve önemini bilir.
10 Dil ve yazın eğitiminin yaklaşım, yöntem ve tekniklerini bilir.
11 Öğretim ilke ve yöntemleri, öğretim programları ve ölçme-değerlendirme bilgisini dil öğretimiyle ilişkilendirir.
12 Bireyin bilişsel, duyuşsal ve fiziksel gelişim ve öğrenme özelliklerini tanır ve öğretim süreciyle ilişkilendirir.
13 Bireysel farklılıklara duyarlı olarak öğrenme stratejilerini bilir ve buna uygun öğretim süreci tasarlar.
14 Özel gereksinimli ve dezavantajlı öğrencilerin gereksinimlerini karşılayan bir öğretim süreci planlar.
15 Öğrenci çeşitliliğini kabul eder, çeşitliliğe uygun öğretim ortamı tasarlama bilgisine sahip olur.
16 Sınıf yönetiminde güdüleyici ve etkileşimli iletişim ortamı kurar.
17 Türkçe dersi öğretim programına uygun ders kitabı seçme ve değerlendirme bilgisine sahiptir.
18 Türkçe dersinin amaçlarını ve içeriğini; öğrencilerin yaş, ilgi, gereksinim ve düzeylerine göre tasarladığı veya uyarladığı materyallerle kazandırma donanım ve becerisine sahiptir.
19 Dil eğitimi ile ilgili okul içi-okul dışı mesleki gelişim etkinliklerine katılır; alanıyla ilgili yayınları, tartışmaları ve güncel gelişmeleri izler ve değerlendirir.
20 Dil becerilerine ve dil bilgisi öğrenme alanına yönelik etkinlikler geliştirir.
21 Öğretim sürecini dil öğretimi bakımından çok boyutlu bir biçimde değerlendirir.
22 Öğrenci gelişim durumunu çok boyutlu bir biçimde değerlendirir.
23 Öğretim sürecinde karşılaştığı sorunları bireysel ya da bir grup ile iş birliği içinde sorumluluk alarak tanımlar, analiz eder ve kanıta dayalı çözüm sunar.
24 Öğrenme ve edinim sürecinde amaca yönelik en etkili model, strateji, yaklaşım, yöntem ve tekniği seçer.
25 Türkçe Eğitimi ile ilgili bir çalışmayı (ders planı, materyal geliştirme, ders anlatma gibi) bağımsız ve gönüllü olarak yürütür.
26 Türkçe Eğitimi alanında elde ettiği bilgi ve becerileri eleştirel bir bakış açısı ile değerlendirir.
27 Dil eğitimi alanında kendisinin güçlü ve zayıf yönlerini belirler, öğrenen özerkliğini geliştirerek yaşam boyu öğrenmeyle alakalı olarak olumlu bir tutum sergiler.
28 Ulusal ve evrensel ölçekte gündemde yer alan olaylara ilişkin duyarlık gösterir, gelişmeleri takip eder ve sanatsal-kültürel faaliyetlere etkin olarak katılır.
29 Türkçe eğitiminde doğru ve kullanışlı bilgiye ulaşma yollarına başvurur, bilgi ve iletişim teknolojilerini kullanır.
30 Ana dili ve yabancı dil olarak Türkçe öğretimi ilgili paydaş ve kurumlarla işbirliği kurar, karşılaşılan sorunlara ilişkin çözüm önerilerinde bulunur.
31 En az bir yabancı dili A2/B1 (Avrupa Dil Portföyü-CEFR) düzeyinde kullanarak iletişim kurar.
32 Dünyadaki çeşitli kültürlere yönelik farkındalık sahibidir.
33 Sahip olduğu dış görünümünü, insan ilişkilerini ve toplumsal yaşamını etik, bilimsel ve kültürel ve demokratik değerlere uygun bir biçimde düzenleyerek yaşadığı topluma örnek olur.
34 Kişiler ve kurumlar arası etkileşim kurarak güvenli sınıf ve okul ortamı kurulmasında ve bu ortamın sürdürülmesinde etkin rol alır, çevre koruma ve iş sağlığı ve güvenliği hususunda yeterli bilince sahiptir.
35 Millî Eğitim Temel Kanunu’nda yer alan çeşitli ulusal ve evrensel duyarlıkların ve değerlerin bilincine sahiptir.
36 Türk Eğitim sistemini ve Millî Eğitim Bakanlığının işleyişini tanır; bu kurumların çalışma kültürü (okul yönetimi, zümre çalışmaları, okul-aile işbirliği) hakkında bilgi elde eder.
37 Uzaktan dil öğretiminde yararlanılan çeşitli bilgi ve iletişim teknolojilerini tanıyarak bunları etkin bir biçimde kullanır.
38 Sanatsal ve kültürel etkinliklerin önemini bilir, bunları destekler ve katılım gösterir..
39 Türk tarihi ve kültürü, Atatürk’ün düşünce dünyası ile ilgili duyarlılık sahibidir ve bu duyarlığını öğretim sürecine yansıtır.
40 Çoklu okuryazarlık becerilerini etkin bir şekilde kullanır.
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 2 28
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 10 1 10
Ödevler 1 1 1
Sunum / Seminer hazırlama 1 1 1
Kısa sınavlar 1 1 1
Ara sınavlara hazırlık 1 2 2
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 1 2 2
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 1 2 2
Yarıyıl sonu sınavı 1 8 8
Araştırma 5 1 5
Toplam iş yükü     62
AKTS     2.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 70
Kısa sınav 0 0
Ödev 1 30
Yarıyıl içi toplam   100
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Ders Notlarım, Muharrem Ergin, Türk Dili, Bayrak Yayınları, İstanbul, Türkçe Sözlük, Türk Dil Kurumu, Ankara. İmla Kılavuzu, Türk Dil Kurumu, Ankara.
Yardımcı Kaynaklar 1 Muharrem Ergin, Üniversiteler için Türk Dili, Boğaziçi Yayınları, İstanbul 1986. Doğan Aksan, Her yönüyle Dil (1, 2, 3), TDK Yayınları, Ankara 1982. Bedia Akarsu, Wilhelm von Humbolt’ta Dil Kültür Bağıntısı, İstanbul 1985. Tahsin Banguoğlu, Türkçenin Grameri, Baha Matbaası, İstanbul 197. Bacon, Denemeler, MEB Yayınları. Alain, Minerva veya Bilgelik, (Çev. Ayda Yörükan), Tur Yayınları, Ankara 1971. Montaigne, Denemeler, (Çev. Sabahattin Eyüboğlu), Cem Yayınları, Ankara 1972. Ömer Asım Aksoy, Dil Yanlışları, TDK Yayınları, Ankara 1980. Şiar Yalçın, Doğru Türkçe, Metis Yayınları, İstanbul 1997. Walter Porzig, Dil Denen Mucize, (Çev. Vural Ülkü), Kültür Bakanlığı Yay., Ankara 1990. Yabancılar İçin Türkçe Dersleri, Kaya Can, ODTÜ-ANKARA-1987 Sermet Sami Uysal, Yabancılara Türk Dilbilgisi, Sermet Matbaası, Vize 1980. Gökhan Evliyaoğlu, Konuşma Sanatı, Ankara Gazeteciler Cemiyeti Yayını, Ankara 1973., Ahmet Beserek, Türkçe Cümle Yapısı, MEB Yayınları, İstanbul 1991, Mustafa Argunşah, Sözüm Türkçe Üstüne, Kesit Yayınları, İstanbul, 2008, Mustafa Argunşah, Dil Yarası, Kayseri, 2008., Bekir Oğuz Başaran, Necip Fazıl Gerçeği, NKM Yayınları, İstanbul, 2011, Unmerto Eco, Anlatı Ormanlarında Gezinti, Can Yayınları, İstanbul 1995., İsmail Parlatır, Güzel Yazılar Denemeler, TDK Yayınları, 1999., Akşit Göktürk, Okuma Uğraşısı, İnkılap Kitabevi, İstanbul, 1988.

Ders İle İlgili Dosyalar