Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
SÜT HİJYENİ VE TEKNOLOJİSİ Birinci Düzey 4.2.06 8 4.00 4.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Yok
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı PROF. DR. YELİZ UÇAR
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı Araş. Gör. Kürşat KÖŞKEROĞLU (Pratik derslerin uygulamalarına doktora öğrencileri de katılmaktadır.
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze & Online (Pandemiye bağlı yasal kısıtlamaların olması halinde)
Dersin Amacı Bu derste öğrencilere sütün bileşimi, sağım hijyeni, süt kaynaklı patojenler, sütün besin değerleri, muhafazası ve süt teknolojisi hakkında bilgi verilir.
Dersin Tanımı Sütün temel bileşimi, halk sağlığı açısından önemi, süt mikrobiyolojisi ve süte uygulanan teknolojik işlemler hakkında teorik bilgi ve uygulamaya dayalı bir derstir.

Dersin İçeriği
1 TEORİK: Ders dönemi sonunda dersin öğrenciye kazandıracağı bilgi beceri ve kazanımların vurgulanması. Ders kaynaklarının ve pratik uygulama içeriklerinin aktarılması Öğrenci ölçme, değerlendirme ve sınav yöntemlerinin tanıtılması. PRATİK: Uygulama dersleri kapsamında; laboratuvarda çalışma prensipleri ve işletme ziyaretleri esnasında uyulması gereken biyogüvenlik kurallarının belirtilmesi Söz konusu uygulama alanlarında olası biyolojik ve kimyasal tehlikeler ve alınması gereken önlemler konusunda bilgi aktarımı. Uygulama derslerinde not tutulması, logbookların tamamlanması ve ders takibinin öneminin vurgulanması
2 TEORİK: Sütün tanımı, oluşumu, bileşimi, sağlıklı ve hijyenik süt eldesi, sütün beslenme açısından önemi/interactive evaluation of students with quik questions and answers. PRATİK: Sütte kuru madde, dansite tayini. Sütün genel değerlendirilmesi.
3 TEORİK: Sütün bileşimini oluşturan unsurlar; süt yağı, kazein ve diğer proteinler, laktoz, mineral ve vitaminler, enzimler. Sütün miktar ve bileşimini etkileyen faktörler /interactive evaluation PRATİK: Sütte pH tayini (kalorimetrik-pH metre). Sütün ph''ya göre değerlendirilmesi.
4 TEORİK: Hayvan türlerine ait sütler arasındaki farklar, Kazeinin yapısı, özellikleri; laktozun fizyolojik fonksiyonları, süt ürünlerindeki fermentasyon çeşitleri /interactive evaluation PRATİK: Sütte kazein eldesi ve yağ tayini. Süt bileşenlerinin önemi, kalite açısından değerlendirilmesi.
5 TEORİK: Sütlerde platform testleri, süt hileleri, anormal sütlerin tanımı. Sütün mikrobiyel kalitesi ve bunu etkileyen faktörler. Pastörizasyon parametreleri. Süt kaynaklı patojenler. PRATİK: Sütte prezervatif madde aranması
6 TEORİK: Sütlerde platform testleri, süt hileleri, anormal sütlerin tanımı. Sütün mikrobiyel kalitesi ve bunu etkileyen faktörler. Pastörizasyon parametreleri. Süt kaynaklı patojenler. PRATİK: Sütte prezervatif madde aranması
7 TEORİK: Seminer ve ödev sunumları PRATİK: Sınava hazırlık, kendi kendine öğrenme (SSL)
8 TEORİK: Pastörize ve UHT süt teknolojileri. Yoğurt yapım teknolojisi. Yoğurdun sağlık açısından önemi, yoğurt kusurlarının ve hilelerinin yorumlanması. Starter kültür ve muhafaza koşullarının yoğurt kalitesi üzerine etkileri. PRATİK: Yoğurt yapımı, yoğurt kusurları ve değerlendirilmesi
9 TEORİK: Kefirin tanımı, sağlık etkileri, muhafaza koşulları, endüstriyel ve ev tipi kefir üretim teknolojisi, kefir kusurlarının yorumlanması/inteactive evaluation PRATİK: Kefir yapımı, kefirin sağlık açısından önemi
10 TEORİK: Beyaz peynir yapım teknolojisi, peynir mayası, starter kültür ve CaCl kullanım amaçları ve kalite üzerine etkileri. Üründe kusur ve hilelerin yorumlanması, Yan ürünlerin ve atıkların değerlendirilmesi PRATİK: Beyaz peynir yapımı, kusur ve hilelerinin değerlendirilmesi. İşletme koşullarının tartışılması
11 TEORİK: Kaşar peynir yapım teknolojisi, peynir mayası, starter kültür ve CaCl kullanım amaçları ve kalite üzerine etkileri. Üründe kusur ve hilelerin yorumlanması, Kalite açısından beyaz, kaşar, lor ve eritme peynirlerinin karşılaştırılması PRATİK: Kaşar peynir yapımı, kusur ve hilelerinin halk sağlığı açısından değerlendirilmesi.
12 TEORİK: Sütün muhtemel kimyasal kontaminantları (antibiyotik, veteriner ilaç, deterjan ve dezenfektan madde kalıntıları), kontaminasyon kaynakları ve önleme yolları. PRATİK: Özel işletme ziyareti, Süt işletmelerinde temizlik ve dezenfeksiyon işlemleri, genel değerlendirme
13 TEORİK: Süt ve süt ürünlerinin muhafaza metodları. Süt ve süt ürünlerinden numune alma, mikrobiyolojik açıdan ürünü değerlendirme, ürünün tüketime sunulup sunulmayacağına karar verme. PRATİK: Süt işletme ziyaret, proses akışının izlenmesi, genel değerlendirmesi
14 TEORİK: Kaşar ve beyaz peynir üretim teknolojisi, lor üretimi, bu ürünlerde kusurların ve hilelerin yorumlanması. Tereyağı ve dondurma teknolojisi PRATİK: Süt işletme ziyareti, HACCP ve GMP uygulamalarının değerlendirilmesi
15 TEORİK: HACCP ve GMP uygulamaları, tehlike analizleri, kritik kontrol noktalarında alınması gereken önlemler. Süt işletmelerinin dizaynı, işletmede gerekli minimal koşullar, sanitasyon, CIP sistem, temizlik ve dezenfeksiyon yöntemleri, personel hijyeni, kontrol önlemleri. PRATİK: Sınava hazırlık kendi kendine öğrenme (SSL) \ genel tekrar- vaka tartışmaları. Süt uygulama tekrarları
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Dersin sonunda kazanacağı bilgi beceri ve kazanımları bilir, laboratuvarda çalışma prensipleri ve işletme ziyaretleri esnasında uyulması gereken biyogüvenlik kurallarını ve uygulama alanlarında olası biyolojik ve kimyasal tehlikeleri ve alınacak önlemleri bilir, uygular.
2 Sütün kimyasal bileşimini, süt bileşimini etkileyen faktörleri, hijyenik süt üretim koşullarını ve süt ve süt ürünlerinin insan beslenmesindeki önemini bilir. Sütte kuru madde, dansite tayinini bilir ve yapar, sütün genel değerlendirilmesini yapar.
3 Sütün bileşimini oluşturan unsurları bilir. Çiğ sütün kalitesini değerlendirebilir, teknolojiye uygunluğuna karar verebilir. İçme sütü ve UHT süt teknolojilerini bilir. Sütte pH tayini’ni yapar. Sütü phsına göre değerlendirir.
4 Hayvan türlerine ait sütler arasındaki farkları bilir. Kazeinin yapısı, özellikleri; laktozun fizyolojik fonksiyonları, süt ürünlerindeki fermentasyon çeşitlerini bilir. Sütte kazein eldesi ve yağ tayinini yapar.
5 Sütlerde platform testlerini yapar. Süt hilelerini, anormal sütlerin tanımını bilir. Sütün mikrobiyel kalitesi ve bunu etkileyen faktörleri bilir. Sütte prezervatif madde ve kontaminantların tayinini yapar.
6 Pastörize ve UHT süt, peynir, kefir ve yoğurt teknolojilerini bilir. Yoğurt, kefir, beyaz peynir ve kaşar gibi süt ürünü teknolojilerini bilir uygulayabilir, kusurları ve hileleri yorumlayabilir, tespit edebilir.
7 Süt işletmesinde gerekli minimal koşulları bilir, proses akışını inceler, süt işletmesinde kritik kontrol noktalarını ve alınması gereken önlemleri belirleyebilir.
8 Süt ve ürünlerinden mikrobiyolojik değerlendirme için numune almayı, numune muhafaza ve taşıma koşullarını bilir.
9 Görev yapabileceği bir süt işletmesinin çalışma koşullarını değerlendirerek karşılaşabileceği sorunlara çözüm üretebilir. Süt işletmesinde temizlik ve dezenfeksiyon uygulamalarını HACCP ve GMP gibi güvenli üretim sistemlerini bilir ve uygular. Daha verimli ve ekonomik üretim için üreticilere tavsiyelerde bulunabilir.
10 Süt ve ürünleriyle ilgili yasal düzenlemeleri bilir. Süt ve ürünlerinin mikrobiyolojik analiz aşamasına katılabilir, sonuçları yorumlayabilir. Süt ve ürünlerinde genel bakteri yükünü analiz edebilir.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Turizm sektörünün yapısı, işleyişi ve ülke kalkınmasındaki önemi konusunda bilgi sahibi olur,
2 İngilizcede Avrupa Dil Portföyü C2 genel düzeyinde okuma, anlama, konuşma ve yazma becerileri gösterir,
3 İkinci bir yabancı dilde en az Avrupa Dil Portföyü B2 genel düzeyinde okuma, anlama, konuşma ve yazma becerileri gösterir,
4 Yazılı, sözlü ve sözsüz olarak etkili iletişim kurar ve sunum becerileri gösterir.
5 Grup yönetimi ilkelerini bilir ve uygular.
6 Toplumsal ve mesleki etik değerleri bilir, bunları eleştirel bir bakış açısıyla değerlendirir ve uygun davranışları geliştirir.
7 Hem temel hem de alanıyla ilgili bilgi ve iletişim teknolojilerini ve yazılımlarını ileri düzeyde kullanır.
8 İşletme, iktisat ve sosyal psikoloji alanındaki temel kavramlar, kuramlar, ilkeler ve olgular hakkında bilgi sahibi olur.
9 Turist rehberliği mesleği ile ilgili hizmet verme süreçlerini bilir ve ziyaretçi memnuniyeti sağlayacak şekilde yerine getirir.
10 Bir seyahat işletmesini etkin bir şekilde yönetebilmek için güncel yönetim teorilerini ve uygulamalarını bilir ve uygular.
11 Türkiye’de yaşamış olan uygarlıkların kültür, tarih, din ve sanatları hakkında detaylı bilgiye sahip olur, analiz eder ve yorumlar.
12 Dünya ve Türkiye coğrafyası hakkında detaylı bilgiye sahip olur.
13 Bir turu planlar, uygular ve denetler.
14 İlkyardım konusunda temel bilgiye sahip olur ve uygular.
15 Turizm alanı ve turist rehberliği ile ilgili hukuki düzenlemeleri ve mesleki standartları bilir ve uygular.
16 Bilgi ve verileri mesleki anlamda tanımlar, analiz eder, sentezler, yorumlar ve değerlendirir.
17 Başkalarıyla ve bağımsız olarak etkin bir şekilde çalışır.
18 Kendini kişisel ve mesleki anlamda sürekli geliştirir, kendi kendine öğrenme için sorumluluk alır ve bunu gösterir.
19 Farklı kültürleri tanır, anlar ve farklı kültürlerle iletişim kurar.
20 Kişisel bakıma, hijyene, giyime ve görünüme turist rehberliğinin gerektirdiği şekilde özen gösterir.
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 15 2 30
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 0 0 0
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 0 0 0
Ara sınavlar 0 0 0
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 15 5 75
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 0 0 0
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     105
AKTS     4.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 70
Kısa sınav 1 10
Ödev 2 20
Yarıyıl içi toplam   100
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Gösta Bylund (1995). Dairy processing handbook.Tetra Pak Processing Systems AB in Lund,Sweden O. Cenap Tekinşen, K. Kaan Tekinşen. (2005). Süt ve Süt Ürünleri. Selçuk Üniv. Basımevi, Konya. O. Cenap Tekinşen,Mustafa Atasever, Abdullah Keleş, K. Kaan Tekinşen (2002). Süt Yoğurt, Tereyağ, Peynir Üretim ve kontrolü,Selçuk üniversitesi basım evi, Konya .
Yardımcı Kaynaklar Halk sağlığı, süt ve süt ürünleri mikrobiyolojisi, teknolojisi, muhafazası ve güvenlik sistemlerine ilişkin güncel araştırma makaleleri, derlemeler İlgili süreli yayınlar, İnternet erişimleri

Ders İle İlgili Dosyalar