Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
GIDA MUHAFAZA YÖNTEMLERİ İkinci Düzey GDM 540 Seçmeli 2 7.50 7.50 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri -
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DOÇ. DR. TUĞBA DURSUN ÇAPAR
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DOÇ. DR. TUĞBA DURSUN ÇAPAR
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı -
Dersin Veriliş Şekli Yüzyüze
Dersin Amacı Bu dersin amacı, gıdaların bozulma mekanizmalarını ileri düzeyde ele alarak, geleneksel ve modern gıda muhafaza yöntemlerinin bilimsel temellerini, etkinliklerini ve gıda kalitesi ile güvenliği üzerindeki etkilerini değerlendirebilme yetkinliği kazandırmaktır.
Dersin Tanımı Bu ders, gıdaların fiziksel, kimyasal ve mikrobiyolojik bozulma süreçlerini; geleneksel ve yenilikçi gıda muhafaza yöntemlerini; raf ömrü uzatma stratejilerini ve ileri teknolojilerin gıda sistemlerindeki uygulamalarını kapsamaktadır.

Dersin İçeriği
1 Derse giriş; gıda muhafazasının temel prensipleri ve tarihsel gelişimi
2 Gıdalarda bozulma mekanizmaları (mikrobiyolojik, enzimatik, kimyasal, fiziksel)
3 Gıda güvenliği, risk analizi ve muhafaza yöntemleri ile ilişkisi
4 Isıl muhafaza yöntemleri I: Pastörizasyon ve sterilizasyonun teorik temelleri
5 Isıl muhafaza yöntemleri II: Isı transferi, kinetik modeller ve proses optimizasyonu
6 Düşük sıcaklıkla muhafaza: Soğutma, dondurma ve çözündürme süreçleri
7 Su aktivitesi ve muhafaza: Kurutma, konsantrasyon ve osmotik işlemler
8 Ara Sınav (Vize)
9 Kimyasal muhafaza yöntemleri ve koruyucu maddelerin etki mekanizmaları
10 Fermentasyonun muhafaza aracı olarak kullanımı ve starter kültürler
11 Ambalajlama teknolojileri ve muhafaza (MAP, vakum, aktif ve akıllı ambalajlar)
12 İleri/yenilikçi muhafaza teknolojileri I: Yüksek basınç, vurgulu elektrik alanları
13 İleri/yenilikçi muhafaza teknolojileri II: Soğuk plazma, ışınlama, ultrason
14 Kombine muhafaza teknikleri (hurdle technology) ve sinerjik etkiler
15 Raf ömrü tahmini, kalite kayıpları ve sürdürülebilir muhafaza yaklaşımları
16 Final Sınavı
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Gıdalarda bozulma mekanizmalarını ileri düzeyde analiz eder.
2 Geleneksel ve modern gıda muhafaza yöntemlerinin bilimsel temellerini açıklar.
3 Isıl ve ısıl olmayan muhafaza yöntemlerini karşılaştırmalı olarak değerlendirir.
4 Gıda güvenliği ve muhafaza yöntemleri arasındaki ilişkiyi yorumlar.
5 Yenilikçi muhafaza teknolojilerinin etki mekanizmalarını analiz eder.
6 Kombine muhafaza (hurdle) yaklaşımlarını tasarlayabilir.
7 Muhafaza yöntemlerinin gıda kalitesi, besin değeri ve raf ömrü üzerindeki etkilerini değerlendirir.
8 Farklı gıda grupları için uygun muhafaza stratejileri geliştirir.
9 Ambalajlama teknolojilerinin muhafazadaki rolünü ileri düzeyde açıklar.
10 Güncel bilimsel literatürü kullanarak muhafaza yöntemlerine yönelik eleştirel değerlendirme yapar.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Lisans programında edinilen birikime dayalı olarak, Gıda Mühendisliği bilgilerini uzmanlık düzeyinde geliştirmek ve derinleştirmek.
2 Bilimsel araştırma planlama, uygulama ve değerlendirme becerilerine sahip olmak.
3 Değişik disiplinlere ait bilgileri Gıda Mühendisliği alanında edindiği bilgilerle harmanlayabilmek.
4 Proses ve süreç tasarımlarında yeni ve uygulama alanı bulabilecek fikir geliştirme ve uygulayabilme becerisine sahip olmak.
5 Gıda teknolojisinde uygulanan son teknolojiler hakkında kapsamlı bilgiye sahip olmak.
6 Lisans seviyesinde ders verebilme yetisibe sahip olmak.
7 Bilişim teknolojisinden (sunum, yazım, istatistik ve grafik programları) etkin bir şekilde yararlanabilmek.
8 Alanı ile ilgili bir problemin çözümünde sorumluluk alabilecek yetkinliğe sahip olmak.
9 Bilimsel çalışmalarda eksik noktaları belirleyerek, çözüm noktasında izleyeceği yolun tayinini gerçekleştirebilecek altyapıya sahip olmak.
10 Uluslarası literatürü takip edebilecek terminolojiye hakim olmak.
11
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 3 42
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 5 70
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 4 8 32
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 0 0 0
Ara sınavlar 1 10 10
Proje (Yarıyıl ödevi) 10 2 20
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 1 10 10
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     184
AKTS     7.50

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 60
Yarıyıl içi toplam   100
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Rahman, M. S. (Ed.). Handbook of Food Preservation CRC Press.
Yardımcı Kaynaklar 1) Jay, J. M., Loessner, M. J., & Golden, D. A. Modern Food Microbiology 2) Güncel SCI indeksli dergi makaleleri (Food Control, Journal of Food Engineering, Innovative Food Science & Emerging Technologies vb.)

Ders İle İlgili Dosyalar