Erciyes University - Info Package

Dersin Adı	Dersin Seviyesi	Dersin Kodu	Dersin Tipi	Dersin Dönemi	Yerel Kredi	AKTS Kredisi	Ders Bilgileri
TÜRKİYE DIŞINDAKİ ÇAĞDAŞ TÜRK EDEBİYATI I	İkinci Düzey	TDE 581	Seçmeli	1	7.00	7.00	Yazdır

Dersin Tanımı

Ön Koşul Dersleri	yok
Eğitimin Dili	Türkçe
Koordinatör	DOÇ.DR. AIDA BABUTCU
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı	DOÇ.DR. AİDA BABUTCU
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı
Dersin Veriliş Şekli	Sözlü Anlatım
Dersin Amacı	Öğrencilere Türk halklarının modern dönemdeki edebi gelişimini şahsiyetler üzerinden tanıtarak, bu eserlerin ortak estetik ve düşünsel kökenlerini kavratmak ve Türk dünyası arasındaki kültürel entegrasyon bilincini geliştirmektir.
Dersin Tanımı	Farklı coğrafyalarda yaşayan Türk halklarının 20. yüzyıldan günümüze uzanan edebi verimlerini, yerel renkleri ve ortak kültürel kodları gözeterek şahsiyetler ve metinler üzerinden karşılaştırmalı bir bütünlükle inceleyen disiplindir.

Dersin İçeriği

1	Türk Dünyası Kavramı ve Edebî Coğrafya (Türk Dünyası’nın sınırları ve kültürel haritası, Ortak dil, alfabe ve kültürel kodlar, Sözlü ve yazılı edebiyat ayrımı, Metodolojik yaklaşımlar (karşılaştırmalı edebiyat, filoloji)).
2	Sözlü Kültür ve Destan Geleneği (Mitoloji ve proto-edebî unsurlar, Oğuz Kağan Destanı, Manas Destanı, Alp tipi, kolektif hafıza ve kimlik inşası).
3	Eski Türk Yazılı Edebiyatı (Orhun Yazıtları, Bilge Kağan ve Tonyukuk, Siyasi söylem ve edebî dil).
4	Karahanlı Dönemi ve İslâmîleşme Süreci (Kutadgu Bilig, Divânu Lügati’t-Türk, İslâm medeniyeti ile edebiyatın dönüşümü).
5	Harezm ve Kıpçak Dönemi Edebiyatı (Kısasü’l-Enbiyâ, Dil özellikleri ve geçiş evresi, Dinî-didaktik metinler).
6	Çağatay Edebiyatı ve Klasik Zirve (Ali Şîr Nevâî, Hamse geleneği, Türk dilinin edebî prestij kazanması).
7	Altın Ordu ve Tatar Edebiyatı (aray çevresi edebiyatı, Kul Ali, İslâmî ve yerel unsurların sentezi).
8	Anadolu Sahası ve Osmanlı Klasik Edebiyatı (Yunus Emre, Fuzûlî, Divan edebiyatı ve tasavvufî şiir).
9	MODERN DÖNEM VE MİLLÎ UYANIŞ (19. Yüzyıl ve Modernleşme Süreci, Rus etkisi ve modernleşme, Cedidcilik hareketi, Eğitim ve matbuat).
10	Azerbaycan Edebiyatında Modernleşme (Mirza Fetali Ahundzade, Celil Memmedkuluzade, Eleştirel realizm ve tiyatro).
11	Kazak ve Kırgız Edebiyatında Uyanış (Abay Kunanbayev, Cengiz Aytmatov, Sözlü gelenekten romana geçiş).
12	Özbek ve Uygur Edebiyatı (Abdulla Kadiri, Millî kimlik ve tarihî roman, Baskı ve sansür ortamı).
13	Sovyet Dönemi Türk Dünyası Edebiyatı (Sosyalist realizm, İdeoloji ve edebiyat ilişkisi, Dil politikaları).
14	Türkiye Cumhuriyeti Edebiyatı ile Etkileşim (Nazım Hikmet, Yaşar Kemal, Ortak temalar ve farklılaşmalar).
15	Bağımsızlık Sonrası Türk Cumhuriyetleri Edebiyatı (Kimlik, dil ve tarih yeniden yazımı, Post-Sovyet edebiyat eğilimleri, Küreselleşme etkisi).
16	Günümüz Türk Dünyası Edebiyatı ve Karşılaştırmalı Perspektif (Ortak temalar: göç, kimlik, modernite, Çeviri sorunları ve dolaşım, Türk Dünyası edebiyatının dünya edebiyatındaki yeri).
17	Final Sınavı
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları

1	Türk Dünyası edebiyatının tarihsel gelişimini, sözlü dönemden modern döneme kadar kronolojik ve kavramsal bütünlük içinde açıklayabilme.
2	Orhun Yazıtları’ndan başlayarak klasik ve modern metinler arasındaki dil, üslup ve tema farklılıklarını karşılaştırmalı olarak analiz edebilme.
3	Ali Şîr Nevâî, Yunus Emre ve Cengiz Aytmatov gibi temsilî şahsiyetlerin eserlerini edebî, tarihî ve kültürel bağlamları içinde değerlendirebilme.
4	Türk lehçeleri ve yazı dilleri arasındaki farklılıkların edebî üretime etkisini temel düzeyde çözümleyebilme. 20. yüzyıldan itibaren Türk dünyasında yaşanan siyasi ve sosyal değişimlerin edebiyat üzerindeki belirleyici etkisini analiz eder.
5	Türk dünyasının kaderini tayin eden öncü edebi şahsiyetlerin hayatlarını, ideallerini ve eserlerinin temel özelliklerini açıklar.
6	Farklı Türk lehçeleriyle yazılmış metinleri, ortak edebi kökenler ve bölgesel farklılıklar ekseninde karşılaştırmalı olarak yorumlar.
7	Ceditçilik, Mankurtlaşma, sürgün edebiyatı ve milli uyanış gibi Türk dünyası edebiyatının temel kavramlarını doğru bağlamda kullanır.
8	Kırım’dan Sibirya’ya, Türkistan’dan Kafkasya’ya kadar uzanan geniş coğrafyadaki edebi ekollerin karakteristik özelliklerini ayırt eder.
9	Türk dünyası halkları arasındaki kültürel bağların, modern edebi eserler aracılığıyla nasıl korunduğunu ve geliştiğini değerlendirir.
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi

1	Türk Dili ve edebiyatı alanında araştırma ve çalışma için temel bilgi ve becerileri kazanır.
2	Türk Dili ve edebiyatı alanındaki kavram ve teorileri bilimsel yöntemlerle değerlendirir.
3	Türk Dili ve edebiyatının başlangıçtan günümüze kadarki tarihi gelişim ve değişimine vakıf olur.
4	Türk Dili ve edebiyatı konularında ileri düzey araştırma ve çalışmaları bağımsız olarak yürütebilir.
5	Osmanlı Türkçesiyle yazılmış edebi metinleri okuma, yazma ve anlama bilgi ve becerisine sahip olur.
6	Türkçeyi doğru, güzel ve etkili bir şekilde kullanır.
7	Türk halk kültürü ve edebiyatının sözlü-yazılı ürünlerini ve kaynaklarını tanır.
8	Dil ve edebiyat alanlarındaki duyarlılık ve zevkini geliştirir.
9	Bilimsel düşünmeyi öğrenir.
10	Mesleki terminolojiye hâkim olur.
11	Türk Dili ve edebiyatı alanıyla ilgili bilgi ve dökümanlara internet ve kütüphaneler aracılığıyla ulaşabilir.
12	Disipline ilişkin sorunları görme, eleştirel bakış açısıyla değerlendirme ve çözüm üretme yetisi kazanır.
13	Alanla ilgili karşılaşılan problemleri çözmeye dayalı öneriler geliştirebilir.
14	Türk Dili ve edebiyatının etkilendiği düşünce ve sanat hareketlerini ve bunların izlerini tespit eder.
15	Disiplinler arası bakış açısı ve değerlendirmeler yapabilir
16	Akademik dünyayı tanır.
17	Yaşam boyu öğrenme gerekliliğinin farkına varır.
18	Sistematik düşünme yetenek ve kapasitesine sahip olur.
19	Bilimsel ve mesleki etik ve sorumluluk sahibi olur.
20	Yaşadığı dünya, içinde bulunduğu toplum ve kendisi hakkında eleştirel bir anlayışa sahip olur
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü

	Sayısı	Süresi (saat)	Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim	0	0	0
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme)	0	0	0
Ödevler	0	0	0
Sunum / Seminer hazırlama	0	0	0
Kısa sınavlar	0	0	0
Ara sınavlara hazırlık	0	0	0
Ara sınavlar	0	0	0
Proje (Yarıyıl ödevi)	0	0	0
Laboratuvar	0	0	0
Arazi çalışması	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavı	0	0	0
Araştırma	0	0	0
Toplam iş yükü			0
AKTS			0.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler

Yarıyıl içi değerlendirme	Sayısı	Katkı Yüzdesi
Ara sınav	0	0
Kısa sınav	0	0
Ödev	0	0
Yarıyıl içi toplam		0
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı		0
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı		0
Genel toplam		0

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri

Ders kitabı	https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-78479/turkiye-disindaki-turk-edebiyatlari-antolojisi.html Orhun Yazıtları, Yusuf Has Hacib, Kutadgu Bilig, Mahmud al-Kashgari, Divânu Lügati’t-Türk, Ali Şîr Nevâî, Muhakemetü’l-Lügateyn, Fuzûlî, Leylâ vü Mecnun, Yunus Emre, Divan, Abay Kunanbayev, Kara Sözler, Cengiz Aytmatov, Gün Olur Asra Bedel, Abdulla Kadiri, Ötkan Künler, Mirza Fetali Ahundzade, Seçilmiş Eserler, Celil Memmedkuluzade, Ölülər. Türk Dil Kurumu yayınları, Atatürk Kültür Merkezi dergileri, Bilig (Türk Dünyası Sosyal Bilimler Dergisi), Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi. İslam Ansiklopedisi (TDV), Ali İhsan Kolcu. Çağdaş Türk Dünyası Edebiyatları, Orhan Söylemez. Türk Dünyası Edebiyatı Tarihi, Ufuk Tavkul. Kafkasya Dağlılarında Hayat ve Kültür ve s.
Yardımcı Kaynaklar	Ahmet Bican Ercilasun, Türk Dünyası Üzerine İncelemeler, Mehmet Kaplan, Türk Edebiyatı Üzerine Araştırmalar 1, Fuat Köprülü, Türk Edebiyatı Tarihi, Abdülkadir İnan, Makaleler ve İncelemeler, Şükrü Elçin, Halk Edebiyatına Giriş.

Ders İle İlgili Dosyalar

DBP Hakkında

Ders Hakkında

Bölüm Hakkında