Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
POZİTİVİST FELSEFE İkinci Düzey FEL 547 Seçmeli 1 7.00 7.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri -
Eğitimin Dili TÜRKÇE
Koordinatör DOÇ. DR. SERDAR SAYGILI
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DOÇ. DR. SERDAR SAYGII
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı -
Dersin Veriliş Şekli YÜZ YÜZE
Dersin Amacı Empirizmin doğuşunu ve gelişimini Francis Bacon’dan David Hume’a kadar olan süreçte, bilgi kuramı ve yöntem açısından derinlemesine incelemek.
Dersin Tanımı Bu ders, modern felsefenin dönüm noktalarından biri olan empirizm (deneyimcilik) geleneğini, 17. yüzyıl bilimsel devriminden 18. yüzyıl Aydınlanma şüpheciliğine kadar uzanan tarihsel süreçte ele alan lisansüstü düzeyde bir uzmanlık dersidir. Ders kapsamında, bilginin kaynağını yalnızca duyusal tecrübede arayan düşünsel disiplinin; Francis Bacon, Thomas Hobbes, Londra Kraliyet Cemiyeti (Royal Society of London), John Locke, George Berkeley ve David Hume gibi temel figürler üzerinden kavramsal analizi yapılır.

Dersin İçeriği
1 Dersin tanıtımı, kaynakçanın sunumu ve empirizm kavramına genel giriş.
2 Francis Bacon ve "Novum Organum": Tümevarım yöntemi ve İdoller öğretisi.
3 Thomas Hobbes: Materyalizm, cisimler dünyası ve bilginin duyusal kökenleri.
4 Pierre Gassendi: Epikürcü atomizmin canlanışı ve Kartezyen rasyonalizme yönelik empirist eleştiriler.
5 Bilginin kurumsal inşası bağlamında Londra Kraliyet Cemiyeti’nin kuruluşu ve "Nullius in verba" ilkesinin önemi.
6 John Locke ve "İnsanın Anlama Yetisi Üzerine Bir Deneme": Doğuştan gelen fikirlerin reddi ve Tabula Rasa.
7 VİZE SINAVI
8 George Berkeley ve "Yeni Bir Görme Kuramı": Optik algı ve görsel dünyanın inşası.
9 George Berkeley ve İmmateryalizm: "Var olmak algılanmış olmaktır" (Esse est percipi) ilkesi.
10 David Hume ve "İnsanın Doğası Üzerine Bir İnceleme": İzlenimler, ideler ve zihinsel çağrışım yasaları.
11 David Hume: Nedensellik ilkesinin eleştirisi, alışkanlık ve tümevarım sorunu.
12 David Hume: Benlik kavramının çözülüşü ve dış dünyanın varlığına dair şüpheci tutum.
13 Bacon’dan Hume’a empirist geleneğin genel bir değerlendirmesi ve rasyonalizm ile karşılaştırılması.
14 FİNAL SINAVI
15
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Felsefi Analiz: Francis Bacon’dan David Hume’a kadar uzanan empirist geleneğin temel argümanlarını ve kavramsal çerçevesini eleştirel bir dille analiz eder.
2 Yöntemsel Kavrayış: Bilimsel devrim süreciyle paralel gelişen tümevarım, deneysel yöntem ve gözlem ilkelerinin modern felsefedeki kurucu rolünü değerlendirir.
3 Karşılaştırmalı Değerlendirme: Deneyci düşünürlerin doğuştan gelen fikirler, töz, nedensellik ve benlik gibi temel konularda rasyonalist gelenekle olan teorik farklarını saptar.
4 Tarihsel Bağlam: Londra Kraliyet Cemiyeti gibi kurumların ve dönemin bilimsel keşiflerinin felsefi bilginin kurumsallaşması üzerindeki etkisini yorumlar.
5 Eleştirel Sentez: Hume’un şüpheciliğinin bilgi kuramı üzerindeki sarsıcı etkilerini kavrayarak, bu mirasın modern bilim felsefesine olan katkılarını tartışır.
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Felsefe tarihi ve disiplinleri ile ilgili yeterli bilgiye sahiptir.
2 Felsefe eğitiminin evrensel ve toplumsal boyutlardaki etkileri konusunda farkındalığa sahiptir.
3 Çağdaş felsefe konuları ve çağın kültürel sorunları hakkında bilgi sahibidir.
4 Felsefedeki problemleri saptama, tanımlama, tartışma ve çözüm üretme becerisine sahiptir.
5 Türkçe ve yabancı kaynakları etkin bir biçimde kullanma becerisine sahiptir.
6 Literatür tarama, metin okuma, yazma ve yorumlama becerisine sahiptir.
7 Disiplinlerarası okuma ve bu okuduklarını çözümleme becerisine sahiptir.
8 Eleştirel düşünme ve sorgulama becerisine sahiptir.
9 Felsefe alanında edindiği bilgileri eğitim-öğretim, araştırma ve topluma hizmet alanlarında kullanır.
10 Felsefe alanında edindiği bilgi ve becerileri güncel olayları ele alırken değerlendirir.
11 Yaşam boyu öğrenme bilinciyle, felsefe, sanat, bilim ve teknolojideki gelişmeleri izleme alışkanlığı edinir.
12 Bireysel olarak ve bir grup içerisinde etkin biçimde çalışır.
13 Kültürel, sosyal, etik, estetik ve politik problemlerin ortaya konmasına ilişkin uygun kavramlaştırma yollarını bulur.
14 Etik değerleri gözeterek sorumluluk bilinci geliştirir.
15 Felsefi literatüre katkıda bulunur.
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 3 42
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 3 42
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 10 1 10
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 15 15
Ara sınavlar 1 3 3
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 1 15 15
Yarıyıl sonu sınavı 1 3 3
Araştırma 15 3 45
Toplam iş yükü     175
AKTS     7.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 100
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   100
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Woolhouse, Roger S. Ampirist Filozoflar. Çeviren Gökhan Murteza. İstanbul: Pimhan Yayıncılık, 2019.
Yardımcı Kaynaklar -

Ders İle İlgili Dosyalar