Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi D.TİPİ AKTS Kredisi Ders Bilgileri
KÖPEK VE KEDİLERDE ZOONOTİK HASTALIKLAR Birinci Düzey VİH 521 1 4.00 4.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Bu ders için ön koşul bulunmamaktadır.
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DR. ÖĞR. ÜYESİ GENCAY EKİNCİ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DR. ÖĞR. ÜYESİ GENCAY EKİNCİ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı Bulunmamaktadır
Dersin Veriliş Şekli Yüz yüze (teorik)
Dersin Amacı Bu dersin amacı; köpek ve kedilerden insanlara bulaşabilen zoonotik hastalıkların etkenlerini, bulaşma yollarını, klinik bulgularını, tanı yöntemlerini, korunma ve kontrol stratejilerini öğretmek; lisansüstü öğrencilerde (yüksek lisans ve doktora) halk sağlığı bilincini geliştirmek ve mesleki uygulamalarda zoonoz riskini değerlendirebilecek bilgi ve farkındalık kazandırmaktır.
Dersin Tanımı Köpek ve kedilerde zoonotik hastalıklar dersi; köpek ve kedilerde görülen ve insanlara bulaşma potansiyeli taşıyan enfeksiyöz ve paraziter hastalıkların etiyolojisi, epidemiyolojisi, bulaşma yolları, patogenezi, klinik bulguları, tanı yöntemleri ile korunma ve kontrol önlemlerinin ele alındığı bir derstir. Ders kapsamında zoonozların veteriner hekimlik ve halk sağlığı açısından önemi vurgulanarak, Tek Sağlık yaklaşımı doğrultusunda hayvan–insan–çevre ilişkisi değerlendirilir

Dersin İçeriği
1 Zoonozlara Giriş ve Temel Kavramlar
2 Bakteriyel Zoonozlar - I: Enterik Enfeksiyonlar (Salmonellosis, Campylobacteriosis ve Escherichia coli enfeksiyonları)
3 Bakteriyel Zoonozlar - II: Leptospirosis (Leptospira türlerinin epidemiyolojisi, klinik seyri), Çevresel risk faktörleri ve aşılama stratejileri.
4 Bakteriyel Zoonozlar - III: Isırık ve Tırmalama İle Bulaşanlar (Bartonellosis [Kedi tırmalama hastalığı], Pasteurellosis ve ısırık yarası enfeksiyonları, Capnocytophaga canimorsus riski)
5 Bakteriyel Zoonozlar - IV: Diğer Önemli Bakteriyeller Brucellosis (B. canis). Tuberculosis (M. bovis ve M. tuberculosis''''in evcil hayvanlardaki durumu).
6 Viral Zoonozlar - I: Kuduz (Rabies) Lyssavirus epidemiyolojisi ve patogenezi. Yasal mevzuat, karantina süreçleri ve aşılama protokolleri.
7 Viral Zoonozlar - II: Egzotik ve Emerging (Yeni Çıkan) Virüsler Bornevirus, Poxvirus enfeksiyonları. Evcil etçillerin COVID-19 ve Influenza gibi pandemik süreçlerdeki rolü.
8 Paraziter Zoonozlar - I: Protozoonlar Toxoplasmosis (Kedilerin rolü ve gebelik riskleri). Giardiasis ve Cryptosporidiosis. Leishmaniosis ve vektörle bulaşma mekanizmaları.
9 Paraziter Zoonozlar - II: Helminthler (Nematodlar) Toxocariasis (Visseral ve Oküler Larva Migrans). Ancylostomiasis (Kutanöz Larva Migrans).
10 Ara Sınav
11 Paraziter Zoonozlar - III: Helminthler (Cestodlar) Echinococcosis (Kistik Hidatid Hastalığı). Dipylidium caninum ve çocuklarda enfeksiyon riski.
12 Ektoparaziter Zoonozlar ve Vektör Kaynaklı Hastalıklar Uyuz (Sarcoptes scabiei) ve Pire enfestasyonları. Lyme hastalığı, Erlişiyoz ve kene kaynaklı diğer zoonozlar.
13 Fungal Zoonozlar (Dermatofitozlar) Microsporum canis ve Trichophyton türleri. Deri lezyonlarının yönetimi ve çevresel dekontaminasyon.
14 Antimikrobiyal Direnç (AMR) ve Zoonotik Riskler Evcil hayvanlarda MRSA ve MRSP varlığı. Antibiyotik direncinin pet hayvanlarından insanlara transferi.
15 Korunma Kontrol ve Halk Sağlığı Yönetimi Paraziter ve bakteriyel kontrol programları. Bağışıklığı baskılanmış (immunokompromize) bireyler için pet sahipliği rehberi. Veteriner hekimin yasal sorumlulukları ve bildirilmesi zorunlu hastalıklar.
16 Final Sınavı
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Köpek ve kedilerden insanlara bulaşabilecek patojenleri biyolojik ve klinik olarak tanımlayabilir.
2 Zoonotik hastalıkların bulaşma yollarını analiz ederek risk değerlendirmesi yapabilir.
3 Bu dersi alan öğrenci köpek ve kedilerde zoonotik hastalıkların laboratuvar teşhisini öğrenir.
4 Zoonozların önlenmesinde "Tek Sağlık" yaklaşımının önemini kavrar ve multidisipliner çalışma becerisi kazanır.
5 Köpek ve kedilerde görülen bakteriyel, viral, paraziter ve fungal zoonozların taksonomisini, biyolojik özelliklerini ve patogenezini derinlemesine açıklar.
6 Hayvan sahiplerine ve topluma zoonotik riskler konusunda profesyonel danışmanlık verebilir.
7 Zoonotik hastalıkların teşhisinde kullanılan serolojik, moleküler (PCR) ve mikroskobik yöntemleri seçer ve sonuçları halk sağlığı açısından yorumlar.
8 Özellikle hamileler, çocuklar, yaşlılar ve immün sistemi baskılanmış (HIV, kemoterapi hastaları vb.) bireyler gibi "yüksek riskli gruplar" için pet sahipliği ve güvenli etkileşim konularında profesyonel rehberlik sunar.
9 Evcil hayvanlarda kontrolsüz antibiyotik kullanımının insanlardaki çoklu ilaç direncine (AMR) olan etkisini değerlendirir ve rasyonel ilaç kullanım ilkelerini benimser.
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 İnsan bedeninin normal fiziksel ve psikolojik işleyişinin ana basamaklarını bilir.
2 Fiziksel, biyolojik, kültürel ve sosyal çevre faktörlerinin insan sağlığına etkilerini açıklayabilir. Bireyleri çevresiyle bir bütün olarak değerlendirir.
3 Hastalık ve yaralanmaların hücre, doku ve organlarda oluşturduğu yapısal ve fonksiyonel değişiklikleri ve bunların yol açtığı semptom ve bulguları açıklayabilir.
4 Çağdaş hekimlik anlayışına uygun hasta yönetiminin gerektirdiği hekimlik becerilerini (tanı, tedavi, izlem, rehabilitasyon ve acil girişim) bilir ve uygular.
5 Tıbbi uygulamalarını maliyet – etkili yaklaşımlara dayandırır.
6 Sevk edilmesi gereken hastaları seçebilir ve uygun koşullarda sevk edebilir.
7 Birey ve toplum sağlığını korumaya ve geliştirmeye yönelik temel ilkeleri bilir ve uygular.
8 Sağlık hizmetlerinin sunumunda güncel uygulamaları ve hukuki düzenlemeleri bilir.
9 Mevcut düzenlemelere uygun şekilde tıbbi ve adli kayıt tutabilir ve gerekli bildirimleri yapabilir.
10 Mesleğini uygularken hastalar, hasta yakınları, meslektaşları, diğer sağlık çalışanları ve diğer paydaşlarla etkin iletişim kurar.
11 İnsani ve mesleki değerlerle etik ilkelere uygun davranır.
12 Bilgi ve iletişim teknolojilerini etkin biçimde kullanır.
13 Hekimlik mesleğinde yaşam boyu öğrenmenin önemini bilir, farklı kaynaklardan güvenilir bilgiye ulaşabilir ve elde ettiği bilgileri eleştirel yaklaşımla yorumlayabilir.
14 Sağlık hizmetlerinin sunumunda kullanılan alet ve cihazlar hakkında bilgi sahibidir, birinci basamak koşullarında kullanılması beklenen alet ve cihazları kullanabilir.
15 Bilimsel araştırma planlayabilir, verileri toplayabilir, değerlendirebilir, araştırma raporu hazırlayabilir, hazırladığı raporu yurt içi veya yurt dışı bir dergide yayınlayabilir veya bir bilimsel toplantıda sunabilir.
16 Türkçeyi doğru ve etkili biçimde kullanır.
17 En az bir yabancı dili; mesleksel literatürü anlayacak, yorumlayacak ve öğrendiklerini hekimlik uygulamalarına taşıyabilecek düzeyde kullanabilir.
18 Temel yöneticilik ve liderlik becerilerine sahiptir.
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 1 14
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 0 0 0
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 5 2 10
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 14 1 14
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 14 1 14
Arazi çalışması 14 2 28
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 14 1 14
Yarıyıl sonu sınavı 1 2 2
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     98
AKTS     4.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı İmren H.Y., 1998. Kedi ve Köpek Hastalıkları, Medisan, Ankara
Yardımcı Kaynaklar Ettinger S.J., Feldman E.C., 2000. Textbook of Veterinary Internal Medicine Diseases of the Dog and Cat, W. B. Saunders Company, Philadelphia, Newyork. Appel MJ. Virus infections of carnivores. 1987. Elsevier Science Aiello SE, 1998. The Merck Veterinary Manual Tahsin YEŞİLDERE, Oktay DEPREM, Veteriner Hekimlikte 5 Dakikada Konsültasyon Kedi ve Köpek Rozanski, Çeviri Editörü, Prof.Dr. Tahsin Yeşildere, Dr. Oktay Deprem, 2009, Köpek ve Kedilerde Acil ve Kritik Bakım Hekimliği, Ettinger S.J., Feldman E.C., 2000. Textbook of Veterinary Internal Medicine Diseases of the Dog and Cat, W. B. Saunders Company, Philadelphia, Newyork. İmren, H.Y., 1997. Veteriner İç Hastalıkları, Medisan, Ankara. Tarık Bilal, Yeni doğanların İç hastalıkları, 2007

Ders İle İlgili Dosyalar