Erciyes University - Info Package

Dersin Adı	Dersin Seviyesi	Dersin Kodu	Dersin Tipi	Dersin Dönemi	Yerel Kredi	AKTS Kredisi	Ders Bilgileri
ENDOKRİN BOZUCU KİMYASALLARIN TOKSİK ETKİLERİ	Birinci Düzey	ALA 549		9	4.00	4.00	Yazdır

Dersin Tanımı

Ön Koşul Dersleri	-
Eğitimin Dili	Türkçe
Koordinatör	DOÇ. DR. BURCU ÜNLÜ ENDİRLİK
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı	DR. Öğretim Üyesi BURCU ÜNLÜ ENDİRLİK
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı	-
Dersin Veriliş Şekli	Konular power point sunum tekniği ile anlatılır. Ders sonunda öğrencilerle soru-cevap şeklinde konu tekrarı yapılır. Öğrencilere ödev olarak literatür taraması verilir ve bir makalenin hazırlanıp sunulması istenir. Makalenin öğrenci tarafından sunulmasından sonra bu makale tüm öğrencilerle birlikte tartışılır.
Dersin Amacı	Doğal, sentetik ve endüstriyel yolla oluşan endokrin bozucu kimyasalların tanımlanması ve bu bileşiklerin biyolojik sistem üzerinde meydana getirdiği toksik etkiler hakkında bilgi verilmesidir.
Dersin Tanımı	Endokrin bozucu kimyasalların toksisitesi hakkında bilgi verilir.

Dersin İçeriği

1	Endokrin bozucu kimyasalların tanımı, sınıflandırılması ve tarihçesi
2	Endokrin bozucu bileşiklerin toksik etki mekanizmaları
3	Endokrin Bozucu Kimyasalların Dişi Üreme Sistemi Üzerine Olan Toksik Etkileri
4	Endokrin Bozucu Kimyasalların Erkek Üreme Sistemi Üzerine Olan Toksik Etkileri
5	Obeziteye neden olan endokrin bozucu kimyasallar ve etki meknizmaları
6	Tiroid fonksiyonlarını değiştiren endokrin bozucu kimyasallar ve toksik ertki mekanizmaları
7	Fitoöstrojenler nelerdir? Fitoöstojenlerin endokrin bozucu etkileri ve mekanizmaları
8	Ara Sınav
9	Endokrin bozucu pestisitler nelerdir? Pestisitlerin Endokrin Bozucu Etkileri Pestisitlerin Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
10	Fitalatların Endokrin Bozucu Etkileri Fitalatların Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
11	Bisfenol A nedir? Bisfenol A''nın Endokrin Bozucu Etkileri Bisfenol A''nın Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
12	PFOA nedir? PFOA''nın Endokrin Bozucu Etkileri PFOA''nın Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
13	Ağır metaller nelerdir? Ağır metallerin Endokrin Bozucu Etkileri Ağır metallerin Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
14	Endokrin bozucu pestisitler nelerdir? Pestisitlerin Endokrin Bozucu Etkileri Pestisitlerin Endokrin Bozucu Etki Mekanizmaları
15	Öğrenci Sunumu
16	Final Sınavı
17	-
18	-
19	-
20	-

Dersin Öğrenme Çıktıları

1	Endokrin sitemin ve endokrin bozucu kimyasalların tanımını yapar. Endokrin bozucu kimyasalları sınıflandırır. Doğal ve sentetik endokrin bozuculara örnekler verir. Endokrin bozucu kimyasalların ilk nasıl farkedildiği ve tarihçesi hakkında fikir sahibi olur.
2	Endokrin bozucuların hormonların yapımı, taşınması, metabolizması ve atılımı üzerine nasıl etki ettiklerini açıklar ve yorumlar.
3	Endokrin bozucuların dişi üreme sistemi üzerindeki toksik etki mekanizmalarını açıklar. Dişi üreme sistemine etki eden endokrin bozuculara örnekler verir ve bu endokrin bozucuların neden olduğu üreme sistemi toksisitesini (infertilite, erken/geç ergenlik, meme bezi gelişiminde sorunlar, mentrüel döngüde bozukluklar vs.) açıklar.
4	Endokrin bozucuların erkek üreme sistemi üzerindeki toksik etki mekanizmalarını açıklar. Erkek üreme sistemine etki eden endokrin bozuculara örnekler verir ve bu endokrin bozucuların neden olduğu üreme sistemi toksisitesini (sperm kalitesinin ve sayısının azalması, infertilite, erken/geç ergenliğe ulaşma vs. ) açıklar.
5	Obezojen terimini açıklar. Obezojen olarak nitelendirilebilen endokrin bozuculara örnekler verir. Etki mekanizmalarını açıklar. Çevresel kirleticiler ile obezite arasında ilişki kurar.
6	Tiroid fonksiyonu ile ilgili biyokimyasal parametreleri yorumlar. Endokrin bozucuların tiroid fonksiyonları üzerine olan ters etkilerini açıklar. Tiroid fonksiyon bozukluğunda meydana gelebilecek değişiklikleri (TSH, T3, T4 vb.) değerlendirebilir. Tiroid fonksiyon bozuklarına neden olan bileşikleri örnek vererek açıklar.
7	Fitoöstrojenleri gruplandırır. Fitoöstrojenlerin östrojenik etkilerinden kaynaklanabilecek üreme sitemine olan etkilerini açıklar. Etki mekanizmalarını sıralar.
8	Endokrin bozucu pestisitleri gruplar. Bu pestisitlerin dişi ve erkek üreme sistemi ile tiroid fonksiyonları üzerine olan etkilerini açıklar. Obezite oluşumu ile ilişkili olan pestisitleri örneklendirir. Pestisitlerin endokrin bozucu etki mekanizmalarını açıklar. Fitalatları tanımlar. Nerelerden maruz kalındıklarını açıklar. Di-2-etilhekzil fitalatı (DEHP) ve kullanıldığı alanları sıralar. DEHP''in endokrin bozucu etkilerini ve etki mekanizmalarını sayar. Bisfenol A''yı tanımlar. Hangi yollar ile bisfenol A''ya maruz kalındığını açıklar. Bisfenol A''nın endokrin bozucu etkilerini tanımlar ve etki mekanizmalarını açıklar.
9	PFOA''yı tanımlar. PFOA''nın hangi ürünlerin yapısında bulunduğunu ve hangi yollar ile PFOA''ya maruz kalındığını açıklar. PFOA''nın endokrin bozucu etkilerini ve toksik etki mekanizmalarını sıralar. PFOA ve endokrin bozucu etkileriyle ilgili yapılmış epidemiyolojik çelışmalara, in vivo ve in vitro çalışmalara örnekler verir. Endokrin bozucu ağır metalleri tanımlar ve örneklendirir. Ağır metallerin endokrin bozucu etkilerini açıklar. Toksik etki mekanizmalarını sıralar.
10	Alev geciktiricileri sınıflandırır ve tanımlar. Alev geciktiricilere hangi yollardan maruz kalındığını sıralar. Alev geciktiricilerin endokrin bozucu etkilerini ve etki mekanizmalarını açıklar. Endokrin bozucular ile ilgili literatür taraması yapar. Elde edindiği bilgileri sentezler, yorumlar ve sınıfa sunum yapar.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi

1	İktisadi konular ile ilgili temel kavramları ve ekonomik göstergeleri açıklar.
2	İktisadi olayları, kavram ve teorileri kullanarak açıklar.
3	İktisadi teorilerin ve modellerin işleyişini açıklar ve uygun analiz araçları ile test eder.
4	İktisadi düşüncenin gelişimi ve modern düşünce sistemi içindeki yerini karşılaştırmalı olarak analiz eder ve açıklar.
5	Nitel ve nicel analiz yöntemleri ve araçları veri toplama, analiz etme ve yorumlamada kullanır.
6	Sayısal, sözel ve grafik halinde sunulan iktisadi bilgileri açıklar.
7	İktisadi konularda edindiği bilgi ve becerileri yazılı, sözlü ve görsel araçları kullanarak aktarır.
8	İktisat alanında bir yabancı dili kullanır ve yabancı literatürü takip eder.
9	Karşılaşılması öngörülmeyen karmaşık iktisadi durumlarda, yeni yaklaşımlar geliştirir ve çözüm üretebilir.
10	Bölgesel, ulusal ve küresel ölçekte karşılaşılan iktisadi sorunları analiz eder ve çözüm önerileri geliştirir.
11	İktisat alanının gerektirdiği düzeyde bilgisayar yazılımı ile birlikte bilişim ve iletişim teknolojilerini ileri düzeyde kullanır.
12	Bağımsız ve özgün araştırma yapar ve alanındaki temel birincil kaynaklara ulaşır.
13	İktisat ile ilgili alt dallarda uzmanlaşır ve diğer sosyal bilimler alanları ile ilişki kurarak disiplinler arası analiz yapar.
14	Demokrasi, insan hakları, toplumsal ve bilimsel değerler ile mesleki etik ilkelerine uygun davranır.
15	İş hayatında karşılaşılan hukuksal sorunları çözer.
16	Sermaye piyasaları ile finansal teknikler konusunda sahip olduğu bilgileri kullanarak piyasalardaki gelişmeleri takip eder.
17	Ekonomideki karar birimlerinin davranışlarını bütüncül bir yaklaşımla analiz eder.
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü

	Sayısı	Süresi (saat)	Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim	14	2	28
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme)	0	0	0
Ödevler	0	0	0
Sunum / Seminer hazırlama	1	4	4
Kısa sınavlar	0	0	0
Ara sınavlara hazırlık	1	4	4
Ara sınavlar	1	2	2
Proje (Yarıyıl ödevi)	0	0	0
Laboratuvar	0	0	0
Arazi çalışması	0	0	0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık	1	4	4
Yarıyıl sonu sınavı	1	2	2
Araştırma	0	0	0
Toplam iş yükü			44
AKTS			2.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler

Yarıyıl içi değerlendirme	Sayısı	Katkı Yüzdesi
Ara sınav	1	100
Kısa sınav	0	0
Ödev	0	0
Yarıyıl içi toplam		100
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı		40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı		60
Genel toplam		100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri

Ders kitabı	-
Yardımcı Kaynaklar	Vural, N., Toksikoloji Kitabı, Ankara: Ankara Üniv.Yay.No.73., 2005. Casarett and Doull’s Toxicology, The Basic Science of Poisons, the United States of America: The McGraw-Hill Companies, *Klaassen C.D., 7th ed., 2008.

Ders İle İlgili Dosyalar

DBP Hakkında

Ders Hakkında

Bölüm Hakkında