Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
ATLARDA ABDOMİNAL ULTRASONOGRAFİ İkinci Düzey VİH 673 1 6.00 6.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Yoktur
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DR. ÖĞR. ÜYESİ GENCAY EKİNCİ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DR. ÖĞR. ÜYESİ GENCAY EKİNCİ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı Doktora Öğrencisi Mustafa Cem TİMUR
Dersin Veriliş Şekli Yüz Yüze (Teorik ve Pratik)
Dersin Amacı Atlarda Abdominal Ultrasonografi dersi, özellikle kolik gibi hayati öneme sahip acil durumlarda ve kronik iç hastalıklarda, karın boşluğundaki organların anatomik ve fizyolojik durumunu non-invaziv bir yöntemle değerlendirmeyi amaçlayan uzmanlık eğitimidir. Bu ders kapsamında öğrenciler; ses dalgalarının fiziksel prensiplerini kullanarak mide, karaciğer, dalak, böbrekler ve bağırsak segmentlerinin normal ekoyapılarını tanımayı, patolojik sıvı birikimlerini tespit etmeyi ve rektal palpasyonla ulaşılamayan bölgelerdeki değişimleri görselleştirmeyi öğrenirler. Temel hedef, klinisyene cerrahi kararını hızlıca verdirecek FLASH protokolü gibi dinamik teknikleri kazandırmak ve biyopsi gibi girişimsel işlemlerde ultrason rehberliğini kullanarak tanısal doğruluğu en üst seviyeye çıkarmaktır.
Dersin Tanımı Bu ders, atlarda abdominal ultrasonografinin temel prensiplerini, kullanılan ekipmanları, muayene tekniklerini ve abdominal organların ultrasonografik anatomisini kapsar. Ayrıca sindirim, üriner ve üreme sistemi başta olmak üzere abdominal yapılara ait normal ve patolojik ultrason bulgularının değerlendirilmesi öğretilir.

Dersin İçeriği
1 Giriş ve Fiziksel Prensipler; Ultrasonun fiziği, doku etkileşimleri (ekojenite), artefaktlar ve cihaz ayarları (gain, depth, focus).
2 Ekipman ve Hazırlık; Prob tipleri (sektör, konveks, lineer), atın hazırlanması (tıraş, alkol/jel kullanımı) ve hasta güvenliği.
3 Dalak ve sol böbreğin anatomik yerleşimi ve ultrasonik görüntülenmesi.
4 Midenin değerlendirilmesi (gastrik distansiyon, duvar kalınlığı) ve nefro-splenik alanın incelenmesi.
5 Karaciğerin değerlendirilmesi (parankim yapısı, damarlar, safra kanalları) ve sağ böbrek.
6 Duodenum (oniki parmak bağırsağı), sekum (kör bağırsak) ve sağ kolonun incelenmesi.
7 Peritoneal boşluk, karın içi serbest sıvı (asit) varlığı ve karakterinin değerlendirilmesi.
8 Acil kolik vakalarında "Fast Localized Abdominal Sonography" tekniği ile hızlı tarama.
9 Ara Sınav
10 Distansiyon (genişleme), ileus (hareketsizlik), invajinasyon ve bağırsak duvarı ödemi.
11 Kolonun yer değiştirmesi (dislokasyon), torsiyon (dönme) ve kum impaksiyonu görüntüleri.
12 Rektal yolla iç organların ve pelvik yapıların (mesane, internal halkalar) incelenmesi.
13 Ultrason eşliğinde biyopsi alma ve abdominosentez (karından sıvı alma) teknikleri.
14 Taylara özgü farklılıklar: Mekonyum impaksiyonu, umbilikal (göbek) yapılar ve üroperitoneum.
15 Klinik vakalar üzerinden görüntü yorumlama, ayırıcı tanı ve profesyonel rapor yazımı.
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Ultrasonografinin temel fizik prensiplerini açıklar.
2 Ultrason cihazı ve prob tiplerini tanır, uygun ayarları yapar.
3 Atlarda abdominal ultrasonografi için hasta hazırlığı ve pozisyonlamayı açıklar
4 Sistematik abdominal ultrason muayene yaklaşımını uygular.
5 Abdominal organların normal ultrasonografik anatomisini tanır.
6 Gastrointestinal sistemin ultrasonografik bulgularını yorumlar.
7 Karaciğer ve dalağın ultrasonografik değerlendirmesini yapar.
8 Böbrekler ve üriner sistemin ultrasonografik incelemesini yapar.
9 Abdominal sıvıların ultrasonografik görünümünü değerlendirir.
10 Normal ve patolojik ultrason bulgularını ayırt ederek klinik yorum yapar.

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Farmakoloji ve toksikoloji alanındaki her türlü bilgiyi (zehirlenme, kirlilik, ilaç kullanımı v.b.) derlemek ve değerlendirmek.
2 Farmakoloji ve toksikoloji ile ilgili alanlar hakkında derinlemesine bilgilere sahip olmak. Farmakoloji ve toksikoloji alanındaki sorunları çözebilmek.
3 Farmakoloji ve toksikoloji alanındaki olayları kavramsallaştırmak, bilimsel yöntemleri analiz etmek, sonuçları yorumlamak, sorunlar için yöntem veya analiz oluşturmak ve elde edilen verilere göre çözümler sunmak.
4 Farmakoloji ve toksikoloji alanında edindiği bilgileri kullanarak halk ve hayvan sağlığı için ilaç kullanımı, besin maddelerinde kalıntılar ve çevre toksikolojisi ile ilgili sorunların tanımlanması ve çözümüyle ilgilenen komisyonların faaliyetlerini yönetmek
5 Farmakoloji ve toksikoloji alanındaki güncel bilgileri (bilimsel bilgi, düzenleme v.b.) izleyebilmek, kullanabilmek ve değiştirebilmek
6 Yabancı dil (İngilizce)’de yayınlanan kaynakları okuyup anlayabilme
7 Yerli ve yabancı bilim insanları ile sözlü ve yazılı iletişime geçebilme
8 Farmakoloji ve toksikoloji ile ilgili makaleler yazabilmek ve ulusal ve uluslar arası dergilerde yayın yapma becerisi kazanmak.
9 Bilimsel toplantılarda farmakoloji ve toksikoloji ile ilgili konularda sunum yapabilme
10 Farmakoloji ve toksikolojide kullanılan analitik yöntemleri bilme
11 Araştırmalardan elde edilen bilgilerin en önemli kazanım olduğunu bilmek ve yaşam boyu öğrenmeyi amaç edinmek.
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 4 56
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 0 0 0
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 2 2
Ara sınavlar 1 2 2
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 0 0 0
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavı 1 2 2
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     62
AKTS     2.50

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı Jessica A. Kidd , Kristina G. Lu and Michele L. Frazer (2022). Atlas of Equine Ultrasonography 2nd Edition. Wiley-Blackwell
Yardımcı Kaynaklar Rantanen, N. W., & McKinnon, A. O. (1998). Equine diagnostic ultrasonography. Baltimore: Williams & Wilkins.

Ders İle İlgili Dosyalar