Dersin Adı Dersin Seviyesi Dersin Kodu Dersin Tipi Dersin Dönemi Yerel Kredi AKTS Kredisi Ders Bilgileri
SPORDA ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME Birinci Düzey BSA 404 Zorunlu 8 3.00 3.00 Yazdır
   
Dersin Tanımı
Ön Koşul Dersleri Bulunmamaktadır.
Eğitimin Dili Türkçe
Koordinatör DR. ÖĞR. ÜYESİ MURAT KOÇ
Dersi Veren Öğretim Eleman(lar)ı DOÇ. DR. MURAT KOÇ
Yardımcı Öğretim Eleman(lar)ı Bulunmamaktadır.
Dersin Veriliş Şekli Yüzyüze
Dersin Amacı Bu ders, spor bilimlerinde performansı belirleyen fiziksel, fizyolojik, biyomekanik ve psikolojik değişkenlerin ölçüm süreçlerini ve elde edilen verilerin kanıta dayalı olarak değerlendirilmesini yapılandırmacı bir yaklaşımla ele alır.
Dersin Tanımı Antrenör adaylarının; sadece geleneksel beceri testlerini değil, GPS, telemetrik sistemler ve laktat ölçümleri gibi modern teknoloji destekli performans ölçümlerini sahada bizzat deneyimlemeleri amaçlanmaktadır. Dersin temel hedefi; öğrencilerin ölçme araçlarının geçerlik ve güvenirliklerini R, JASP ve SPSS gibi istatistiksel yazılımlarla sorgulayabilmesi, norm temelli ve ölçüt temelli değerlendirme stratejilerini kullanarak her bir antrenman seansının etkililiğini analiz edebilen analitik bir bakış açısı kazanmasıdır.

Dersin İçeriği
1 Ölçme ve Değerlendirme Felsefesi: Veriyi Neden ve Nasıl Okuyoruz?Ölçme (değişkenin rakam/sembolle ifadesi), ölçüm, ölçüt ve değerlendirme (karara varma) kavramlarının tanımlanması ve sorgulanması. Eğitim döngüsünü işlevsel kılmak: Öğretime rehberlik etme, motivasyon sağlama ve program etkililiğini test etme
2 İyi Bir Ölçme Aracının Anatomisi: Geçerlik, Güvenirlik ve Objektiflik Bir testin sahada ne kadar kullanışlı, ekonomik ve anlaşılır olduğunun tartışılması.
3 Zamana ve Amaca Göre Ölçme StratejileriÖğrenciyi tanıma: Yerleştirmeye yönelik (ön koşul) ölçümler. Süreci izleme: Biçimlendirmeye yönelik (formatif) ölçümler ile anlık geri bildirim mekanizmaları. Karar verme: Değer biçmeye yönelik (summatif - sonuç/çıktı) ölçümlerin planlanması.
4 Karar Alma Mekanizmaları: Norm Temelli ve Ölçüt Temelli DeğerlendirmeNorm temelli (bağıl) değerlendirme: Yüzdelik dilimler, Z ve T standart puanları ile grup içi ve referans grubuna göre kıyaslama yapma. Ölçüt temelli (mutlak) değerlendirme: Kesin barajlara (kesme puanı) ve hedeflenen fizyolojik kapasiteye göre sporcunun bireysel gelişiminin analiz edilmesi.
5 Geleneksel ve Laboratuvar Temelli Standart Test Uygulamaları: Maksimum objektiflik sağlayan standart test protokollerinin incelenmesi. Anaerobik güç için Wingate, aerobik kapasite için Yo-Yo ve patlayıcı kuvvet için dikey sıçrama testlerinin saha uygulamaları ve standardizasyonu
6 Modern Performans Teknolojileri ve Saha (Ekolojik) ÖlçümleriTelemetrik sistemler (örn: Polar kalp atış hızı sensörleri) ve GPS yelekleri ile zaman-hareket analizlerinin incelenmesi.
7 Sporda Psikolojik ve Bilişsel Hazırbulunuşluğun ÖlçülmesiZihinsel durumun tespiti: Sporda Sürekli Kaygı Envanteri (SCAT) ve Duygu Durumu Profili (POMS) uygulamaları. Tutum ölçekleri (fair-play, takım uyumu) ve Algılanan Zorluk Derecesi (RPE - Borg Skalası) ile antrenman şiddetinin içsel yansımasının ölçülmesi.
8 Nitel Performansın Ölçümü: Gözlem, Görüşme ve Kontrol ListeleriKinematik ve taktiksel gözlem (video analizi) ile periyodik antrenör-sporcu görüşmelerinin planlanması. Biyomekanik formun değerlendirilmesinde kontrol listeleri (Fonksiyonel Hareket Taraması - FMS) ve jüri puanlama anahtarlarının (rubrik) kullanımı.
9 Alternatif Değerlendirme Yaklaşımları: Sporcuyu Sürece Dahil EtmekGeleneksel testlerin sınırları ve alternatif yöntemlerin (Öz değerlendirme, Akran değerlendirmesi) uygulanması. Sorumluluk alma, eleştirel düşünme ve grup dinamiği oluşturma süreçleri
10 Veri Arşivi ve İzleme: Sporcu Ürün Dosyaları (Portfolyo) ve LTAD öğrenme sürecinin zihinsel resmini çizen öğrenci/sporcu portfolyolarının oluşturulması. Uzun Vadeli Sporcu Gelişimi (LTAD) kapsamında Sporcu Yönetim Sistemleri kullanılarak sakatlık geçmişi, toparlanma raporları ve test verilerinin dijital havuzda birleştirilmesi.
11 Beceri ve Taktiksel Başarı Testlerinin Tasarımı: Doğruluk, duvar pası, vücut hareketi ve uzaklık/güç fırlatma testlerinin spor branşlarına entegrasyonu. Spora özgü taktiksel oyun zekasının (playbook anlama, isabet yüzdeleri) objektif olarak ölçümlenmesi
12 İleri Düzey Veri Analizi ve İstatistiksel Yorumlama Uygulamaları Farklı antrenman periyotlarında (makrosiklus/mikrosiklus) elde edilen karmaşık verilerin (örneğin VO2max veya kuvvet metrikleri) ANOVA ve güç analizi (power analysis) gibi istatistiksel yöntemlerle çözümlenmesi.
13 İş Birliğine Dayalı Değerlendirme: Antrenör, Spor Bilimci ve Sporcu EtkileşimiÖlçme işlemlerinde rol dağılımı: Öz değerlendirme yapan sporcu, teknoloji kullanan spor bilimci ve veriyi sentezleyen antrenör iş birliği. Elde edilen raporların kulüp yönetimi, sağlık heyeti ve veliler ile LTAD felsefesine uygun şekilde paylaşılması.
14 Dönem Sonu Projesi: Kanıta Dayalı Performans Ölçüm ve Değerlendirme Tasarımı: Öğrencilerin belirli bir spor branşı ve yaş grubu için bir test seansı protokolü oluşturarak veri toplaması, analiz etmesi ve sonuç/çıktı değerlendirme raporu sunması.
15 Final Sınavı
16
17
18
19
20

Dersin Öğrenme Çıktıları
1 Sportif performansın izlenmesinde fiziksel, fizyolojik ve psikolojik ölçüm araçlarını enerji sistemlerinin doğasına ve antrenmanın periyotlama evresine göre seçerek uygular.
2 Elde edilen ham verileri (saniye, watt, yüzdelik dilim vb.) istatistiksel yazılımlar kullanarak norm temelli ve ölçüt temelli değerlendirme yaklaşımlarıyla analiz eder ve yorumlar.
3 Sporcuların zihinsel ve taktiksel durumlarını değerlendirmek için envanterler (SCAT, POMS), derecelendirme ölçekleri (RPE), kontrol listeleri (FMS) ve rubrikler tasarlar.
4 Geleneksel (sonuç odaklı) ölçümlerin ötesine geçerek, öz değerlendirme, akran değerlendirmesi ve sporcu ürün dosyaları (portfolyo) gibi süreç odaklı alternatif değerlendirme mekanizmalarını yönetir.
5 Ölçme ve değerlendirme sürecini antrenör, kondisyoner ve sporcu iş birliğine dayalı bir sistem olarak kurgular; verileri Uzun Vadeli Sporcu Gelişimi (LTAD) kapsamında dijital yönetim sistemlerinde raporlar.
6
7
8
9
10

*Dersin Program Yeterliliklerine Katkı Seviyesi
1 Mesleki rol ve işlevlerini yerine getirecek temel ve güncel bilgi, beceri ve tutuma sahiptir.
2 Yaşam boyu öğrenmeyi benimseyerek, antrenörlükle ilgili bilimsel ve güncel bilgiye ulaşabilme ve kullanabilme becerisine sahiptir.
3 Eğitim almış olduğu uzmanlık alanında yeterli bilgi donanımına sahiptir.
4 Antrenörlük uygulamalarını etik ilkeler ve yasal düzenlemeler doğrultusunda gerçekleştirir.
5 Toplumsal ve bilimsel değerlere uygun hareket eder.
6 Diğer disiplinlerle işbirliği içerisinde çalışır.
7 Bilişim teknolojilerini kullanabilme becerisine sahiptir, etkin sunum yapabilen ve etkili iletişim kurabilen bireyler yetiştirir.
8 Antrenörlük alanına ilişkin araştırmalarda sorumluluk alır.
9 Antrenörlük uygulamalarında sorun çözme ve eleştirel düşünme becerilerini kullanır.
10 Ulusal ve uluslararası düzeyde antrenör yetiştirir.
11 Türkçeyi sözlü ve yazılı olarak doğru ve etkili kullanır, alanı ile ilgili dünyadaki gelişmeleri takip edebilecek düzeyde yabancı dil bilgisine sahiptir.
12
13
14
15
16
17
18
19
20
21
22
23
24
25
26
27
28
29
30
31
32
33
34
35
36
37
38
39
40
41
42
43
44
45
Yıldızların sayısı 1’den (en az) 5’e (en fazla) kadar katkı seviyesini ifade eder

Planlanan Öğretim Faaliyetleri, Öğretme Metodları ve AKTS İş Yükü
  Sayısı Süresi (saat) Sayı*Süre (saat)
Yüz yüze eğitim 14 2 28
Sınıf dışı ders çalışma süresi (ön çalışma, pekiştirme) 14 1 14
Ödevler 0 0 0
Sunum / Seminer hazırlama 0 0 0
Kısa sınavlar 0 0 0
Ara sınavlara hazırlık 1 3 3
Ara sınavlar 0 0 0
Proje (Yarıyıl ödevi) 0 0 0
Laboratuvar 5 3 15
Arazi çalışması 0 0 0
Yarıyıl sonu sınavına hazırlık 1 2 2
Yarıyıl sonu sınavı 1 1 1
Araştırma 0 0 0
Toplam iş yükü     63
AKTS     3.00

Değerlendirme yöntemleri ve kriterler
Yarıyıl içi değerlendirme Sayısı Katkı Yüzdesi
Ara sınav 1 40
Kısa sınav 0 0
Ödev 0 0
Yarıyıl içi toplam   40
Yarıyıl içi değerlendirmelerin başarıya katkı oranı   40
Yarıyıl sonu sınavının başarıya katkı oranı   60
Genel toplam   100

Önerilen Veya Zorunlu Okuma Materyalleri
Ders kitabı NSCA''s Guide to Tests and Assessments – National Strength and Conditioning Association
Yardımcı Kaynaklar Statistics for Sports and Exercise Science: A Practical Approach

Ders İle İlgili Dosyalar